10:32 / 16-02-2026
Azərbaycan-İsrail kinematoqrafçılarının birgə filmi təqdim olunub - Fotolar
10:26 / 16-02-2026
Bryansk vilayətinə kütləvi hücum olub
10:04 / 16-02-2026
Ukrayna nümayəndə heyəti danışıqlar üçün Cenevrəyə yola düşüb
09:52 / 16-02-2026
"Zirə" klubu qələbə qazanıb
09:28 / 16-02-2026
Ağdərə və Pirəkəşküldə iki gün partlayış səsləri eşidiləcək - Xəbərdarlıq
09:07 / 16-02-2026
Qazaxıstan Müdafiə Nazirliyi xəbərdarlıq yayıb - Foto
09:00 / 16-02-2026
Zaxarova: Rus idmançıları Olimpiadada təqibə çağırış isterikadir
08:54 / 16-02-2026
Nadir quş növü kütləvi şəkildə tələf olur
08:42 / 16-02-2026
Starmerin kabineti “çat verməyə” başlayıb
08:36 / 16-02-2026
Ərdoğan BƏƏ-yə və Efiopiyaya səfər edəcək
08:30 / 16-02-2026
ABŞ İranı inandırmağa çalışır
08:24 / 16-02-2026
Gəncədə üç tələbə dəm qazından zəhərlənib
08:03 / 16-02-2026
İran tibb sahəsində öncüllər sırasındadır
00:14 / 16-02-2026
ABŞ-İran danışıqları Cenevrədə keçiriləcək
21:19 / 15-02-2026
Azərbaycan və Serbiya prezidentləri bəyanatla çıxış ediblər - (Yenilənib) - Video
18:01 / 15-02-2026
Belqradda Azərbaycan-Serbiya sənədləri mübadilə olunub
17:43 / 15-02-2026
Magistraturaya qəbul imtahanı keçirilib
17:04 / 15-02-2026
Belqradda Azərbaycan və Serbiya arasında Strateji Tərəfdaşlıq Şurasının 1-ci iclası başlayıb
16:10 / 15-02-2026
İlham Əliyev Serbiyada rəsmi səfərdədir - (Yenilənib-5) - Fotolar
12:16 / 15-02-2026
İdmançımız beynəlxalq turnirdə medal qazanıb
09:27 / 15-02-2026
"Neftçi" "Kəpəz"lə, "Sumqayıt" "Araz-Naxçıvan"la qarşılaşacaq
23:53 / 14-02-2026
İlham Əliyev Münxendə panel iclasda iştirak edib - (Yenilənib) - Tam mətn
22:59 / 14-02-2026
Nazirin üç müavini vəzifədən azad edilib - (Yenilənib)
22:36 / 14-02-2026
Xanəndə xəstəxanada dünyasını dəyişib
19:41 / 14-02-2026
İlham Əliyev Münxendə Aİ-nin ali nümayəndəsi ilə görüşüb
16:55 / 14-02-2026
Armen Qriqoryan Azərbaycan nümayəndə heyəti ilə görüşüb
15:44 / 14-02-2026
“Qızıl xəstəliyi” Çində gərginlik yaradıb
15:17 / 14-02-2026
Naxçıvanda yeddi nəfər dəm qazından zəhərlənib, ölən var - Yenilənib
14:18 / 14-02-2026
Müdafiə Nazirliyində kollegiya iclası keçirilib
14:54 / 13-02-2026
Sanki bir mələk… - Din xadimi yazır
12:56 / 13-02-2026
Professor: Ramiz Mehdiyevin qorxulu şəbəkəsi var idi
11:18 / 13-02-2026
Azərbaycandan Ermənistana nümayəndə heyəti gedib - Video
12:53 / 12-02-2026
Toyota Bakı Mərkəzinin baş direktorunun meyiti tapılıb
15:54 / 12-02-2026
Prezident bir qrup şəxsə ali xüsusi rütbələr verib - Sərəncam
15:20 / 13-02-2026
Prezident İlham Əliyev Almaniyada səfərdədir - Foto
00:05 / 12-02-2026
Ərdoğanın siyasi varisi oğlu Bilal ola bilər
12:57 / 12-02-2026
Ramiz Mehdiyev, Əli Kərimli, Abbas Abbasov... - DTX həbsin detallarını açıqlayıb - (Video)
18:31 / 12-02-2026
Antarktidada itən cihazı yadplanetlilər aparıb? - Foto
09:08 / 13-02-2026
Yerə iki ulduzlararası naməlum obyekt düşüb - Foto
12:04 / 13-02-2026
Paşinyan seçkilərdən əvvəl sülh sazişi bağlamaq istəyir
Stalinin oğlu - Firuz Mustafa yazır
Tarix: 13-07-2020 14:51 | Bölmə: Firuz MUSTAFA
Bu müxtəsər yazıda habelə Hitlerin bacısı oğlundan söhbət açılır
Yeni tarixi əsər üzərində işləyərkən Stalinin oğlu ilə bağlı əksəriyyətinizin bildiyi bir faktı təzədən araşdırmalı oldum.
Çoxlarının bildiyi kimi, “ellər atası”nın böyük oğlu Yakov Cuqaşvili 1941-ci ilin yay aylarında qanlı Smolensk döyüşlərinin birində əsir düşmüşdür...
Bu barədə bir az sonra.
...Yakov əslində Stalinin ilk sevgisinin yadigarı idi. O, 1907-ci ildə Kutaisi yaxınlığındakı Baci kəndində doğulub.
Stalinin birinci arvadı Yekaterina Svanidze vərəm xəstəliyindən vəfat edərkən Yakov səkkizaylıq körpə idi. Onu xalası Aleksandra böyütmüşdü. Yakov 7-illiyi qonşu kənddə yerləşən məktəbdə başa vurmuşdu. Həmin məktəb doğma kənddən yeddi kilometr uzaqda yerləşirdi. Stalinin oğlu həmin məktəbə hər gün piyada gəlib-gedirdi. Onu da unutmaq olmaz ki, həmin vaxtlar Yakovun atası hələ məhdud çevrədə gənc inqilabçı Koba kimi tanınırdı. Sevimli arvadının ölümündən sonra Stalin sanki öz doğma oğlunu “unutmuşdu.
İosif Vissarionoviç oğlu barədə komissar olan zaman düşünməyə başladı. Yakov 1921-ci ildə ilk dəfə Moskvaya gəldi və atasının üzünü də ilk dəfə onda gördü. O vaxt Yakov hələ rus dilini düz-əməli bilmirdi. Stalinin arvadı Nadejda ögey oğluna çox yaxşı qulluq edir, onun qayğısını çəkirdi. Hətta, yazılanlara və deyilənlərə görə dahi rəhbər arvadını Yakova qısqanırmış.
Yakov əvvəlcə Arbatda orta məktəbdə, sonra isə elektrik texniki məktəbində təhsil alıb. Təhsilini 25-ci ildə başa Vuran Yakov elə həmin il keşiş qızı Zoya Qunina ilə evləndi. O vaxt bəyin 18, gəlininsə 16 yaşı vardı. Bu izdivac Stalini bərk qəzəbləndirdi. O, buna görə oğlunu bərk təhqir etdi. Gənc Cuqaşvili intihar etmək qərarına gəldi. Amma tapançadan atdığı atəş ürəyindən yan keçdi və Yakov təsadüfən sağ qaldı. Stalin hətta buna görə oğluna rişxənd də edirdi: “Bu hələ düz-əməlli atmağı da öyrənməyib”.
Gənc ər-arvad Serkey Mironoviç Kirovun təklifi ilə Leninqrada köçdü. Yakov bir müddət montyor işlədi. Onlar orada Nadejdanın ata-anasıgildə, yəni Alliluyevlərin evində yaşamağa başladılar. Evlilikdən iki il sonra gənc ailənin uşağı dünyaya gəldi və uşaq tezliklə xəstələnib öldü. Az sonra Yakov Zoyadan ayrıldı. O, təzədən Moskvaya qayıdıb Nəqliyyat Mühəndisliyi İnstitutuna daxil oldu. Təhsilini başa vurub atasının adını daşıyan zavodda sıravi növbətçi mühəndis kimi işləməyə başladı. Və elə həmin il Alliluyevlərin qohumlarından biri - Olqa Qolışeva ilə evləndi. Rəsmi nikah olmasa da onların Yevgeni adlı övladı dünyaya gəldi. Amma bu izdivac da uzun sürmədi.
Az sonra Yakov təzədən eşqə düşdü və bu dəfə tanınmış balerina Yuliya Meltserlə ailə qurur. Bu nikahdan onların Qalina adlı qızları anadan oldu.
Yakovun hərbə marağı çox idi. Elə buna görə də hərbi akademiyaya daxil oldu. 1941-ci ilin may ayında onu batareya komandiri təyin etdilər. Tezliklə müharibə başladı. O, hərbin elə ilk günü atasının məsləhəti ilə cəbhəyə yola düşdü. Elə ilk döyüşlərin birində, iyul ayının 7-də əsir düşdü.
Əsir Yakov Berlin şəhəri yaxınlığında yerləşən Zaksenhauzen həbs düşərgəsinə gətirilir. Geniş yayılmış söz-söhbətlərdə almanların Yakovu Stalinqrad döyüşü zamanı sovet ordusuna əsir düşmüş feldmarşal Fredrik Paulus ilə dəyişdirmək istədiyi vurğulanır. Hətta, Stalinin bu təklifə müxtəlif cavablar verdiyi də göstərilir. Həmin cavablardan ən məşhuru budur:
“Mən feldmarşalı leytenanta dəyişmərəm”.
Digər bir cavab isə belədir: “Yakov kimi milyonlarla oğlum var. Ya onları da Yakov ilə birlikdə azad edərsiniz, ya da oğlum onlarla eyni taleni yaşamalıdır”.
Amma mənim diqqətimi vacib bir informasiya cəlb etdi. Hələlik fakt kimi tam təsdiqlənməmiş bir mülahizəyə görə, Adolf Hitler sovet əsirliyində olan bacısı oğlu Leo Raubalı Stalinin oğlu Yakov ilə dəyişdirmək istəmiş, ancaq bu təklif Stalin tərəfindən rədd edilmişdir. Yakov Cuqaşvili Zaksenhauzen həbs düşərgəsində saxlanılan zaman düşərgədən qaçmaq istəyərkən 1943-cü ilin aprel ayında elektrik tellərinə toxunaraq həlak olmuşdur.
P.S. Yakovun əsir düşməsi konkret fakt kimi təsdiqlənsə də, bunu inkar edənlər də var. Məsələ burasındadır ki, Stalinin imzaladığı məşhur əmrdə göstərilirdi ki, sovet əsgər və zabiti əsir düşə bilməz. Belə olan halda hərbçi intihar etməli idi. Əks halda həmin hərbçi “düşmən agenti” elan olunurdu. Görünür, elə buna görə də oğlunun əsir düşdüyünü eşidən Stalin öz gəlini Yuliya Meltseri Sibirə sürgün etdirmişdi...
Stalinin nəvələrinin, yəni Yakovun uşaqlarının sonrakı taleyi haqda da bir neçə cümlə deyə bilərik. Belə ki, Yevgeni Cuqaşvili atasının yolu ilə gedib, hərbçi oldu. Atası haqda kitab yazdı. Hətta, rejissor Devi Abaşidzenin çəkdiyi “Yakov, Stalinin oğlu” filmində Stalin rolunu oynadı. Yevgeninin iki oğlu var - Vissarion rejissordur, Yakov isə rəssamdır. Hər ikisi Tiflisdə yaşayır.
Yakovun digər arvadından, yəni Yuliyadan olan qızı Qalina isə uzun müddət elmi işçi kimi Ədəbiyyat tarixinin tədqiqi ilə məşğul oldu. 1970-ci ildə BMT-nin Əlcəzairdən olan əməkdaşı ilə ailə qurdu. Bu izdivacdan Səlim adlı oğlan uşağı anadan oldu. Səlim Hosinoviç Bensaat rəssamdır. Qulağı zəif eşidir. Hazırda Moskvada yaşayır.
Stalinin nəvə-nəticələri dünyanın müxtəlif ölkələrinə səpələnmişlər.
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 13-07-2020 14:51 | Bölmə: Firuz MUSTAFA
Bu müxtəsər yazıda habelə Hitlerin bacısı oğlundan söhbət açılır
Yeni tarixi əsər üzərində işləyərkən Stalinin oğlu ilə bağlı əksəriyyətinizin bildiyi bir faktı təzədən araşdırmalı oldum.
Çoxlarının bildiyi kimi, “ellər atası”nın böyük oğlu Yakov Cuqaşvili 1941-ci ilin yay aylarında qanlı Smolensk döyüşlərinin birində əsir düşmüşdür...
Bu barədə bir az sonra.
...Yakov əslində Stalinin ilk sevgisinin yadigarı idi. O, 1907-ci ildə Kutaisi yaxınlığındakı Baci kəndində doğulub.
Stalinin birinci arvadı Yekaterina Svanidze vərəm xəstəliyindən vəfat edərkən Yakov səkkizaylıq körpə idi. Onu xalası Aleksandra böyütmüşdü. Yakov 7-illiyi qonşu kənddə yerləşən məktəbdə başa vurmuşdu. Həmin məktəb doğma kənddən yeddi kilometr uzaqda yerləşirdi. Stalinin oğlu həmin məktəbə hər gün piyada gəlib-gedirdi. Onu da unutmaq olmaz ki, həmin vaxtlar Yakovun atası hələ məhdud çevrədə gənc inqilabçı Koba kimi tanınırdı. Sevimli arvadının ölümündən sonra Stalin sanki öz doğma oğlunu “unutmuşdu.
İosif Vissarionoviç oğlu barədə komissar olan zaman düşünməyə başladı. Yakov 1921-ci ildə ilk dəfə Moskvaya gəldi və atasının üzünü də ilk dəfə onda gördü. O vaxt Yakov hələ rus dilini düz-əməli bilmirdi. Stalinin arvadı Nadejda ögey oğluna çox yaxşı qulluq edir, onun qayğısını çəkirdi. Hətta, yazılanlara və deyilənlərə görə dahi rəhbər arvadını Yakova qısqanırmış.
Yakov əvvəlcə Arbatda orta məktəbdə, sonra isə elektrik texniki məktəbində təhsil alıb. Təhsilini 25-ci ildə başa Vuran Yakov elə həmin il keşiş qızı Zoya Qunina ilə evləndi. O vaxt bəyin 18, gəlininsə 16 yaşı vardı. Bu izdivac Stalini bərk qəzəbləndirdi. O, buna görə oğlunu bərk təhqir etdi. Gənc Cuqaşvili intihar etmək qərarına gəldi. Amma tapançadan atdığı atəş ürəyindən yan keçdi və Yakov təsadüfən sağ qaldı. Stalin hətta buna görə oğluna rişxənd də edirdi: “Bu hələ düz-əməlli atmağı da öyrənməyib”.
Gənc ər-arvad Serkey Mironoviç Kirovun təklifi ilə Leninqrada köçdü. Yakov bir müddət montyor işlədi. Onlar orada Nadejdanın ata-anasıgildə, yəni Alliluyevlərin evində yaşamağa başladılar. Evlilikdən iki il sonra gənc ailənin uşağı dünyaya gəldi və uşaq tezliklə xəstələnib öldü. Az sonra Yakov Zoyadan ayrıldı. O, təzədən Moskvaya qayıdıb Nəqliyyat Mühəndisliyi İnstitutuna daxil oldu. Təhsilini başa vurub atasının adını daşıyan zavodda sıravi növbətçi mühəndis kimi işləməyə başladı. Və elə həmin il Alliluyevlərin qohumlarından biri - Olqa Qolışeva ilə evləndi. Rəsmi nikah olmasa da onların Yevgeni adlı övladı dünyaya gəldi. Amma bu izdivac da uzun sürmədi.
Az sonra Yakov təzədən eşqə düşdü və bu dəfə tanınmış balerina Yuliya Meltserlə ailə qurur. Bu nikahdan onların Qalina adlı qızları anadan oldu.
Yakovun hərbə marağı çox idi. Elə buna görə də hərbi akademiyaya daxil oldu. 1941-ci ilin may ayında onu batareya komandiri təyin etdilər. Tezliklə müharibə başladı. O, hərbin elə ilk günü atasının məsləhəti ilə cəbhəyə yola düşdü. Elə ilk döyüşlərin birində, iyul ayının 7-də əsir düşdü.
Əsir Yakov Berlin şəhəri yaxınlığında yerləşən Zaksenhauzen həbs düşərgəsinə gətirilir. Geniş yayılmış söz-söhbətlərdə almanların Yakovu Stalinqrad döyüşü zamanı sovet ordusuna əsir düşmüş feldmarşal Fredrik Paulus ilə dəyişdirmək istədiyi vurğulanır. Hətta, Stalinin bu təklifə müxtəlif cavablar verdiyi də göstərilir. Həmin cavablardan ən məşhuru budur:
“Mən feldmarşalı leytenanta dəyişmərəm”.
Digər bir cavab isə belədir: “Yakov kimi milyonlarla oğlum var. Ya onları da Yakov ilə birlikdə azad edərsiniz, ya da oğlum onlarla eyni taleni yaşamalıdır”.
Amma mənim diqqətimi vacib bir informasiya cəlb etdi. Hələlik fakt kimi tam təsdiqlənməmiş bir mülahizəyə görə, Adolf Hitler sovet əsirliyində olan bacısı oğlu Leo Raubalı Stalinin oğlu Yakov ilə dəyişdirmək istəmiş, ancaq bu təklif Stalin tərəfindən rədd edilmişdir. Yakov Cuqaşvili Zaksenhauzen həbs düşərgəsində saxlanılan zaman düşərgədən qaçmaq istəyərkən 1943-cü ilin aprel ayında elektrik tellərinə toxunaraq həlak olmuşdur.
P.S. Yakovun əsir düşməsi konkret fakt kimi təsdiqlənsə də, bunu inkar edənlər də var. Məsələ burasındadır ki, Stalinin imzaladığı məşhur əmrdə göstərilirdi ki, sovet əsgər və zabiti əsir düşə bilməz. Belə olan halda hərbçi intihar etməli idi. Əks halda həmin hərbçi “düşmən agenti” elan olunurdu. Görünür, elə buna görə də oğlunun əsir düşdüyünü eşidən Stalin öz gəlini Yuliya Meltseri Sibirə sürgün etdirmişdi...
Stalinin nəvələrinin, yəni Yakovun uşaqlarının sonrakı taleyi haqda da bir neçə cümlə deyə bilərik. Belə ki, Yevgeni Cuqaşvili atasının yolu ilə gedib, hərbçi oldu. Atası haqda kitab yazdı. Hətta, rejissor Devi Abaşidzenin çəkdiyi “Yakov, Stalinin oğlu” filmində Stalin rolunu oynadı. Yevgeninin iki oğlu var - Vissarion rejissordur, Yakov isə rəssamdır. Hər ikisi Tiflisdə yaşayır.
Yakovun digər arvadından, yəni Yuliyadan olan qızı Qalina isə uzun müddət elmi işçi kimi Ədəbiyyat tarixinin tədqiqi ilə məşğul oldu. 1970-ci ildə BMT-nin Əlcəzairdən olan əməkdaşı ilə ailə qurdu. Bu izdivacdan Səlim adlı oğlan uşağı anadan oldu. Səlim Hosinoviç Bensaat rəssamdır. Qulağı zəif eşidir. Hazırda Moskvada yaşayır.
Stalinin nəvə-nəticələri dünyanın müxtəlif ölkələrinə səpələnmişlər.
Müəllifin bütün yazıları - Firuz MUSTAFA
Bölməyə aid digər xəbərlər
29-07-2020, 09:23
Firuz MUSTAFA - Türk və hindu dillərinin kök yaxınlığı haqda... - Firuz Mustafa yazır
4-07-2020, 01:05
Firuz MUSTAFA - Rejissor Mərahim Fərzəlibəyovun əmək kitabçası… - Firuz Mustafa yazır
1-07-2020, 20:38
Firuz MUSTAFA - Oljas Süleymenov: “Azərbaycan həmişə ürəyimdədir...” - Firuz Mustafa yazır
Qüdrət Həsənquliyev deyir ki, əgər İranda azərbaycanlılar etnik təmizləmə ilə üzləşsələr, Azərbaycan onları ya silahlandırmalı, ya da öz nizami ordusu ilə kömək etməlidir
Əfşar Süleymani: Trampın siyasəti İranın təklənməsinə gətirib çıxarıb. Bu günədək Rusiya və Çin də hərbi imkanlarının hamısını İrana verməyiblər
“Qarabağ”ın baş məşqçisi deyir ki, "Ayntraxt"la qarşılaşmada baxımlı oyun nümayiş etdirməyə çalışacaqlar
ADP sədri deyir ki, hələlik İranda baş verən proseslərin inkişafı xarici güclərin, xüsusilə ABŞ-ın mövqeyindən, həmçinin Türkiyə və Azərbaycanın bu məsələdə milli maraqlarını nə dərəcədə ön plana çəkməsindən asılı olacaq
Rejissor və aktyor deyir ki, yeni fəaliyyətə başlayan teatrda tamaşaçını pasiyent əvəz edəcək
