İlk Azərbaycan ailələri yanvarın 21-də Xankəndiyə qayıdıblar. Bu fonda Davosda Ermənistan və Azərbaycan hakimiyyəti beynəlxalq ictimaiyyəti Cənubi Qafqazın birgə inkişafına başlamaq və baltanı yerə basdırmaq əzmində olduqlarına əmin edirlər. Müşahidəçilər onlara inanmaq istəyirlər, lakin xəbərdarlıq edirlər ki, tam hüquqlu mehriban qonşuluq münasibətləri hələ çox uzaqdadır.

Reyting.az xəbər verir ki, bu barədə “Nezavisimaya qazeta” yazıb.

Rusiya nəşrinin təhlilində qeyd olunur:

Forumda Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri İlham Əliyev və Vaaqn Xaçatryan "Avrasiyanın İqtisadi Kimliyinin Müəyyənləşdirilməsi" mövzusunda panel müzakirəsində iştirak etdilər. Onlara Serbiya prezidenti Aleksandr Vuçiç və "Limak Holding"in sədri Ebru Özdəmir də qoşuldu. Onlar Şərq-Qərb maraqları, kommunikasiyaların açılması və "Tramp Yolu" kontekstində Cənubi Qafqazda və Orta Asiyada dəyişən güc balansını müzakirə etdilər.

“Bu gün Ermənistan və Azərbaycan arasında münasibətlər artıq əməkdaşlığa doğru inkişaf edir. Ermənistana yük daşınmasına qoyulan bütün məhdudiyyətləri aradan qaldırmışıq. Bundan əlavə, biz Ermənistanı, əsasən də ölkənin çox asılı olduğu neft məhsulları ilə təmin etməyə başlamışıq. Bu, qarşılıqlı faydalı bir vəziyyətdir. Buna görə də inanıram ki, Ermənistan və Azərbaycanın, o cümlədən vətəndaş cəmiyyətinin birgə səyləri ilə Qafqazda yalnız qısamüddətli deyil, həm də daimi sülhə nail olacağıq. Məqsədimiz budur”, - deyə İlham Əliyev “Euronews”a müsahibəsində bildirib.

Forum ərəfəsində Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan və İlham Əliyevə Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinə son qoymaq səylərinə görə “Zayed Sülh Mükafatı” veriləcəyi elan edildi. Rəsmi mükafatlandırma mərasimi fevralın 4-də BƏƏ-nin Əbu-Dabi şəhərində keçiriləcək.

“Mükafat Ermənistan və Azərbaycan arasında dialoq vasitəsi kimi sülhün bərqərar olması, etimadın qurulması, regionda sabit və davamlı sülhün bərqərar olması üçün davam edən səylərin tanınması olaraq təqdim edilib. Eyni mükafat İlham Əliyevə də təqdim edilib ki, bu da sülh yolunda birgə işləməyin zəruriliyini bir daha vurğulayır”, - deyə Ermənistan liderinin sözçüsü Nazeli Baqdasaryan bildirib.

Bundan əlavə, Ermənistan və ABŞ hakimiyyəti tikintisinə 2026-cı ilin ikinci yarısında başlanacaq "Tramp Yolu"nun həyata keçirilməsi üçün çərçivə barədə razılığa gəliblər. Davosa səfərindən əvvəl Azərbaycan xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ABŞ dövlət katibi Marko Rubio ilə telefonla danışaraq danışıqların təfərrüatlarını aydınlaşdırıb və Vaşinqtona Bakının İrəvanla münaqişənin sülh yolu ilə həlli prinsiplərinə sadiq qaldığına əminlik ifadə edib.

Xatırladaq ki, Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh müqaviləsi 8 avqust 2025-ci ildə ABŞ-da paraflanıb.

Ermənistan Xarici Kəşfiyyat Xidməti (XKX) ümumiyyətlə Bayramovun vədləri ilə razıdır. Onun 20 yanvarda dərc olunmuş illik hesabatında bildirilir ki, Vaşinqtonda əldə edilən razılaşmalar sayəsində Azərbaycanla hərbi eskalasiya "demək olar ki, mümkün deyil".

Kəşfiyyat rəsmiləri 2026-cı ilə qədər tərəflərin sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyası, ticarət və iqtisadi təşəbbüslərin həyata keçirilməsi, iki cəmiyyət arasında dialoq, humanitar layihələr və bu kimi məsələlərdə irəliləyiş əldə edəcəyini gözləyirlər.

Beynəlxalq reytinq agentliyi “Fitch” qeyd edib ki, Yerevan və Bakı arasında münasibətlərin yaxşılaşması kommunikasiyaların tədricən açılmasına görə Cənubi Qafqazda iqtisadi artıma müsbət təsir göstərir, lakin tərəflər sülh müqaviləsi imzalamasalar, irəliləyiş dayandırıla bilər. Xüsusilə, parlament seçkilərindən sonra keçirilməsi planlaşdırılan Ermənistan Konstitusiyasına dəyişiklik edilməsi ilə bağlı referendumun uğursuzluğu sazişin bağlanmasına mane ola bilər.

Bununla belə, agentlik Ermənistanın uzunmüddətli reytinqini "BB-" səviyyəsində təsdiqləyərək proqnozu "sabit"dən "müsbət"ə dəyişib. Analitiklər ölkənin ÜDM-nin 2026 və 2027-ci illərdə 5 faiz artacağını gözləyirlər. Azərbaycan iqtisadiyyatının müvafiq olaraq 1,8 faiz və 1,7 faiz artacağı proqnozu var.

Qeyd edək ki, Ermənistan İqtisadiyyat Nazirliyinin mətbuat katibi Lilit Şaboyan Yerevanın tezliklə Rusiyadan mayeləşdirilmiş təbii qaz almağa və onu Azərbaycandan keçən dəmir yolu vasitəsilə respublikaya çatdırmağa başlaması planlarını açıqlayıb.

"Biz qazı iki əsas ölkədən - İran və Rusiyadan idxal edirik. Məlum səbəblərə görə İranda müəyyən problemlər yaranıb və Rusiya ilə bağlı problem Yuxarı Larsla bağlıdır, lakin bu, çox tezliklə həll olunacaq, çünki Ermənistana mayeləşdirilmiş qazın dəmir yolu ilə idxalı başlayacaq”.

Şaboyan vəd edib ki, "Rusiya mayeləşdirilmiş qazı çox tezliklə Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana çatdırılacaq".

Qafqaz İnstitutunun elmi işçisi Qrant Mikaelyan əmindir ki, müsbət xəbərlər axını yalnız münaqişənin həllində irəliləyiş görünüşü yaradır.

“Birincisi, Ermənistan iqtisadiyyatı yaxşı artım göstərir, lakin bu, bağlı sərhədlər şəraitində baş verir. Mənfəət əsasən xidmət sektoru və Gürcüstan vasitəsilə Rusiyaya mal ixracı hesabına əldə edilir. Yaxınlaşan sülh gözləntiləri Ermənistanın ÜDM-inə təsir göstərə bilməz, çünki onun fond bazarı praktik olaraq inkişaf etməyib.

İkincisi, Yerevan və Bakı danışıqlarda başqalarını irəliləyişin olduğuna inandırmağa can atırlar, lakin hələlik heç bir irəliləyiş müşahidə etməmişik. Parlament seçkilərindən əvvəl Paşinyan özünü Azərbaycan və Türkiyə ilə diplomatik münasibətləri yaxşılaşdıracaq və nəqliyyat yollarını açacaq sülhməramlı kimi göstərmək istəyir. Lakin çoxlu söhbətlər var və simvolik taxıl və yanacaq tədarükü istisna olmaqla, demək olar ki, heç bir nəticə yoxdur”, - deyə Mikaelyan hesab edir.

Y. QACAR