Tədqiqatçılar kosmos uçuşlarından sonra astronavtların beyninin formasında və kəllədaxili mövqeyində dəyişikliklər baş verdiyini müəyyən ediblər. Yeni elmi araşdırmalar Kaliforniya Universiteti, NASA-nın Conson Kosmik Mərkəzi və digər elmi-tədqiqat qurumlarının mütəxəssisləri tərəfindən aparılıb.

Reyting.az “PNAS” jurnalına istinadla xəbər verir ki, tədqiqat çərçivəsində 26 astronavtın uçuşdan əvvəl və sonra çəkilmiş MRT görüntüləri təhlil edilib. İştirakçıların kosmosda qalma müddəti bir neçə həftədən altı aya qədər, bəzilərində isə bir ilə qədər olub.

Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, beynində ən ciddi dəyişikliklər uzunmüddətli missiyalarda iştirak edən astronavtlarda qeydə alınıb.

Alimlərin bildirdiyinə görə, uçuşdan sonra beynin yuxarı və arxa istiqamətdə yerdəyişməsi baş verir. Bu dəyişikliklər başgicəllənmə, dezorientasiya və tarazlıqla bağlı beyin sahələrinə təsir göstərərək müvəqqəti struktur dəyişikliklərinə səbəb olur.

Bundan əlavə, astronavtlarda sümük kütləsinin azalması, əzələ gücünün zəifləməsi və bədəndə maye paylanmasının dəyişməsi də müşahidə edilib.

Alimlər hesab edirlər ki, əldə olunan bu elmi məlumatlar gələcək uzunmüddətli kosmik missiyaların daha təhlükəsiz şəkildə planlaşdırılması üçün mühüm informasiya bazası rolunu oynayacaq.

Oqtay QORÇU