09:43 / 03-04-2025
Amerikada Trampa inam azalır
Əsədə xəbərdarlıq: İsrail-HƏMAS qarşıdurmasına qarışma
Tarix: 11-10-2023 11:25 | Bölmə: Slayd
Əsədə xəbərdarlıq: İsrail-HƏMAS qarşıdurmasına qarışma

İsraillə Qəzza zolağı arasında genişmiqyaslı müharibə başlayandan sonra Birləşmiş Əmirlik (BƏƏ) Ərəb dünyasının nümayəndələri üçün ən xarakterik olmayan mövqelərdən birini tutub. Ölkənin Xarici İşlər Nazirliyinin bəyanatında deyilir ki, HƏMAS-ın Qəzza zolağı yaxınlığındakı şəhər və kəndlərə hücumları, o cümlədən əhalinin məskunlaşdığı ərazilərə minlərlə raket hücumu ciddi və böyük eskalasiyadır.

"Nazirlik İsrail mülki şəxslərinin girov kimi oğurlanması ilə bağlı xəbərlərdən şoka düşüb", - deyə diplomatlar qeyd ediblər. Bununla belə, BƏƏ hər iki tərəfdən həlak olanlara başsağlığı verib və “daha geniş regional qarşıdurmanın” qarşısını almaq üçün bütün diplomatik səyləri göstərməyə çağırıb.

Reyting.az xəbər verir ki, bunu “Nezavisimaya qazeta” yazıb.

Rusiya nəşrinin təhlilində qeyd olunur:

Səudiyyənin “Əl-Şərq əl-Avsat” nəşri şiə hərbiləşdirilmiş qüvvələrinin Suriyada yeni döyüşçülər cəlb etmək üçün kampaniyaya başladığını iddia edib. Bildirilir ki, İrana sadiq qüvvələr Suriyanın şimal-şərqindəki Deyr əz-Zur əyaləti də daxil olmaqla, bu aylarda ərəb qəbilələrinin güclü qiyamı ilə üzləşən əyalətdə işə qəbul mərkəzləri açıb.

“Əl-Şərq əl-Avsat”ın yerdəki mənbələri, mərkəzi hökumətin tərəfində fəaliyyət göstərən, İsrailin nəzarətində olan Culan təpələri yaxınlığında yerləşdirilən nizamsız qüvvələrin yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirildiyini bildirib. Onların imkanlarını maddi-texniki cəhətdən gücləndirməyə başladığı deyilir.

Hələlik silahlı qarşıdurmada əsas diqqət İsrailin Qəzza zolağı ilə həmsərhəd olan cənub bölgələri ətrafında cəmlənib. İsrail Müdafiə Qüvvələrinin (IDF) sözçüsü Daniel Haqari oktyabrın 10-da bildirib ki, ötən həftə sonu quru işğalı zamanı içəri sızan bir qrup yaraqlı hələ də yəhudi dövlətində gizlənir. Bununla belə, IDF terrorçuların yardığı sərhəd bölgəsinin tam nəzarətə götürüldüyünü iddia edir. Hərbi mühəndis qoşunları hasardakı boşluğa yaxın əraziləri minalamağa başlayıblar. Baş nazir Benyamin Netanyahunun koalisiyası indi xüsusi fövqəladə hökumətin yaradılması üzərində cəmlənib.

Suriya cəbhəsinin mümkün açılması ilə bağlı tezis aparıcı regional oyunçuları ciddi şəkildə narahat etməyə başlayıb. Ən azı, bu, bir neçə il əvvəl ABŞ-ın himayəsi altında İsraillə təmasları normallaşdırmaq üçün bir sıra sövdələşmələr bağlamağa razılaşan BƏƏ rəhbərliyinin qorxduğu ssenaridir.

Mənbələrin “Axios” portalına verdiyi məlumata görə, Əbu-Dabi Suriya prezidenti Bəşər Əsədə müharibənin yeni teatra “köçürülməsinin” yolverilməzliyi barədə xəbərdarlıq göndərib.

Beləliklə, ərəb dövləti Suriya tərəfdaşının İran birləşmələrinin öz ölkələrindən İsrailə qarşı hücumlar üçün tramplin kimi istifadə etməsinə imkan verməyəcəyini gözləyir. BƏƏ də müttəfiqi ABŞ-ı müvafiq təmaslar barədə məlumatlandırıb.

Daha geniş bir qarşıdurmanın söz mövzusu Suriyaya istinad etməmək olmaz. Dəməşq və HƏMAS son illərdə əlaqələri bərpa etmək üçün ardıcıl olaraq çalışıblar. Təkcə Suriya prezident sarayı ilə deyil, həm də İrana sadiq regional aktyorların şərti bloku olan şiə “müqavimət oxu” ilə münasibətlərdə ciddi pozulma Suriyadakı vətəndaş qarşıdurmasının ilkin mərhələlərində baş verib. O vaxtlar Fələstin hərəkatının nümayəndələri yerli müxalifəti açıq şəkildə dəstəkləyib.

HƏMAS üzvləri təkcə hərbiyə görə deyil, həm də Əsədin əleyhdarlarına maddi yardıma görə qınandılar. Hərəkat İrana yaxın qruplarla körpülər qurmağa yalnız altı il əvvəl komandanlığında edilən dəyişiklikdən sonra başlayıb.

Türkiyənin “Cusur” analitik agentliyinin bu ilin ortalarında dərc etdiyi araşdırmaya inanırsınızsa, son vaxtlar Suriyada İranın etibarlı qüvvələri hesab edilən birləşmələrin hərbi varlığı xeyli artıb.

Beləliklə, tədqiqatçılar İslam Respublikasına yaxın birləşmələrin iyul ayına kimi Suriyada 570 hərbi obyektə sahib olduqları hesablamalarını təqdim edirlər. İkinci yerdə 125 mövqe ilə ölkənin şimalında protektoratlarının ayrıca şəbəkəsini yaradan Türkiyədir.

Münaqişədə iştirak edən xarici güclərin Suriyada yerləşən hərbi obyektlərinin ümumi sayı “Cusur” analitiklərinin hesablamalarına görə, 830 vahidə çatır.

Rusiya Beynəlxalq Əlaqələr Şurasının proqram koordinatoru İvan Boçarov NG ilə söhbətində Əmirliyin “möhtəşəm təcrid”də qalmadığını qeyd edib.

NG-nin həmsöhbəti xatırladıb ki, “Bəhreyn də İsrailə edilən hücumları pisləyib”. - Mərakeş “harada olur-olsun” mülki şəxslərə qarşı hücumları pisləyib. Səudiyyə Ərəbistanı narahatlığını ifadə edib və hətta İsrail qüvvələrini işğalçı adlandırıb, lakin hələ də HƏMAS-ın hərəkətlərinə birbaşa dəstəkdən danışılmayıb. Eyni zamanda ekspert ümumi fondan Əmirlik tərəfinin fərqləndiyini inkar etməyib.

“Son üç il ərzində BƏƏ İsraillə qeyri-ictimai və qeyri-rəsmi əlaqələri saxlamaqdan onun rəsmi tanınmasına və əməkdaşlığın səviyyəsini ən azı iqtisadi sahədə keyfiyyətcə yeni səviyyəyə qaldırmağa qədər uzun bir yol keçib, - deyə Boçarov vurğulayıb. - İki ölkə arasında ticarət-iqtisadi əlaqələr təsirli templə inkişaf edir, ticarət dövriyyəsi artıq 2,5 milyardı ötüb. Bundan əlavə, tərəflər texnoloji sahədə əməkdaşlığı inkişaf etdirir. İsrail texnologiyası BƏƏ üçün çox vacibdir, çünki onsuz Əmirliklər üçün milli iqtisadiyyatı modernləşdirmək kifayət qədər çətin olacaq”.

NG-nin həmsöhbəti qeyd edir ki, HƏMAS ərəb-İsrailin normallaşması prosesinə mənfi təsir göstərib.

Boçarov bildirib: "Çətin ki, bu normallaşmaya könüllü razılıq verən Əbu-Dabi buna sevinsin. Buna görə də onun HƏMAS-ı dəstəkləmək üçün heç bir səbəbi yox idi”.

“Üstəlik, Əmirlik heç vaxt özünü Səudiyyə Ərəbistanı və ya İran kimi bütün müsəlmanların himayədarı kimi göstərməyib”, - deyə NG-nin həmsöhbəti yekunlaşdırıb.

Bu baxımdan, BƏƏ bu cür qiymətləndirmələr etməklə böyük reputasiya xərclərinə məruz qalmayıb.

Y. QACAR




Bölməyə aid digər xəbərlər