450 milyon yaşı olan qızıl böcək tapılıb

Xəbər lenti

14:06 / 15-12-2025

Çin başqa ölkənin qızıl yataqlarını ələ keçirir

13:52 / 15-12-2025

ASC-nin Müşahidə Şurasının tərkibi təsdiqlənib

13:39 / 15-12-2025

Prezident Vahid Axundovun vəfatı ilə bağlı nekroloq imzalayıb

13:37 / 15-12-2025

Çinli milyarder İlon Maskla quda olmaq istəyir

13:36 / 15-12-2025

Cəbrayıla növbəti köç karvanı gedib - (Yenilənib)

13:30 / 15-12-2025

İfrat sağçı namizəd prezident seçilib

13:21 / 15-12-2025

“Bir pəncərə” informasiya sistemi yaradılıb - Fərman

13:19 / 15-12-2025

Sabah leysan yağacaq - Xəbərdarlıq

13:01 / 15-12-2025

Deputat saatlıq tarif maaşı ilə bağlı dəyişikliyi şərh edib

12:35 / 15-12-2025

Dövlət Neft Fondunun 2026-cı il büdcəsi üzrə rəy təsdiqlənib

12:29 / 15-12-2025

Sabah yağış yağacaq - Proqnoz

12:26 / 15-12-2025

İngilis kəşfiyyatı: MI6 casusları Ukraynanı tərk etməyəcək

12:19 / 15-12-2025

Kreml sülh planına düzəlişləri qəbul etməyə bilər

12:01 / 15-12-2025

Gəmilərə və neft kəmərlərinə hücum: Ukraynanın məqsədi nədir?

11:50 / 15-12-2025

DTX həbs olunan icra başçısı barədə açıqlama yayıb - Video

11:48 / 15-12-2025

Məşhur rejissor və həyat yoldaşı qətlə yetirilib

11:43 / 15-12-2025

Göyçə gölü yaxınlığında erməni hərbçi həlak olub

11:39 / 15-12-2025

Pənah Hüseyn: "Ən yüksək səviyyədə siyasi fəaliyyətlə məşğul olacam"

11:25 / 15-12-2025

Rəssam Emil Əzizin “Naxış və siluet” adlı fərdi sərgisi açılacaq

11:11 / 15-12-2025

Ukrayna ordusu Belqorodu raketlərlə vurub

11:07 / 15-12-2025

Gəncədə toy karvanında avtoxuliqanlıq edənlər həbs olunub

10:57 / 15-12-2025

Dünya bazarında neftin qiyməti artır

10:44 / 15-12-2025

Vəzifəli şəxslər cərimələnib

10:34 / 15-12-2025

Dəm qazı təhlükəsindən necə qorunmalı? - Xəbərdarlıq

10:13 / 15-12-2025

41 yaşlı məntəqə sədri faciəvi şəkildə ölüb

10:09 / 15-12-2025

Xankəndidə "Qış nağılı" yarmarkası keçiriləcək - Fotolar

10:04 / 15-12-2025

Qazaxıstan BTC ilə neft tədarükü planını təsdiqləyib

10:02 / 15-12-2025

Gəlin qayınanasının qətlində şübhəli bilinir - Yenilənib

09:44 / 15-12-2025

Bu gün iki ərazidə sursatlar partladılacaq

09:36 / 15-12-2025

Premyer Liqa: XV tur iki oyunla yekunlaşacaq

Xəbər lentinin davamı

Ən çox oxunanlar

16:55 / 10-12-2025

Köç kompleksi - Akif Əli yazır

16:35 / 11-12-2025

“Qarabağ” üçün həyəcan siqnalı: pley-off şansı əldən çıxır?

14:56 / 11-12-2025

Gömrük Komitəsinin vəzifəli şəxsləri həbs edilib - (Yenilənib)

17:08 / 10-12-2025

0:8 - “Qarabağ”ın adına yaraşmır

14:10 / 10-12-2025

DTX ağır cinayətlərdə ittiham olunan şəxsləri saxlayıb - Video

14:51 / 12-12-2025

Ağdərə rayonuna növbəti köç karvanı gedib - (Yenilənib) - Fotolar

18:20 / 14-12-2025

Pənah Hüseyn sədr vəzifəsindən istefa verib - Fotolar

18:28 / 11-12-2025

Gələn ilin qeyri-iş günləri elan edilib - Siyahı

17:47 / 10-12-2025

Prezident Ədliyyə Akademiyasına rektor təyin edib

19:16 / 10-12-2025

Qələbə ümidli “Qarabağ” autsayder “Ayaks”a qarşı - ötən il 0:3, bəs bu dəfə?

17:29 / 12-12-2025

Çinə qarşı yeni koalisiya formalaşdırılır

11:26 / 13-12-2025

NATO ölkələri Rusiya vilayətinin ilhaq planını hazırlayıb

450 milyon yaşı olan qızıl böcək tapılıb
Tarix: 04-11-2024 11:08 | Bölmə: Cəmiyyət

Şirift ölçüsü:

Arxeoloqlar əqrəb və hörümçəklərin 450 milyon illik "qohumu"-nu aşkar ediblər.

Reyting.az-ın məlumatına görə, paleontoloqlar Nyu-Yorkun mərkəzindəki boş torpaq ərazisində 450 milyon il əvvəl uzanılı vəziyyətdə qızıl qatının altında basdırılmış şəkildə qalan çox qədim, həm də qeyri-adi növ olan böcəyin qalıqlarını tapıblar.

Bu yeni növün "Lomankus edgecombei" və yaxud at nalı xərçəngləri, həmçinin əqrəblərlə, hörümçəklərlə, eləcə də digər oxşar növlərlə uzaq qohumluq əlaqələrinin olduğu düşünülür.

Alimlərin fikrincə, başqa meqaçeiralar kimi, yenicə üzə çıxan bu böcək növünün də xüsusi bədən quruluşu, daha doğrusu, qədim böcəyin naviqasiya məqsədilə, həmçinin qida əldə etməyə köməklik göstərən uzun bayraqlı ön ayaqları olub.

"Lomancus" fosillərinin parlaq qızılı rəngi məxluqun qalıqlarını, yumşaq toxumasını qoruyub saxlayan pirit, yaxud da "axmaq qızılı" təbəqələri ilə bağlıdır.

Nyu-York şəhərinin yaxınlığında yerləşən və piritlə çox zəngin olan Biçer yatağının ərazisi unikal detalları keyfiyyətli şəkildə qorumağı bacaran, mineralların tədricən üzvi maddələri əvəz etdiyi ideal bir mühit olduğunu çoxdan sübuta yetirib.

Tədqiqatçılar qeyd ediblər ki, bu qiymətli tapıntı həm elm aləminə maraqlı bilgilər, həm də okeanlarda həyat təkamülü haqqında qiymətli məlumatlar verir.

Yel Peabodi Muzeyinin kuratoru, bu tədqiqatın həmmüəllifi Dereka Briqqs deyib ki, həşəratın toxumalarının sürətlə əvəzlənməsi həm qədim böcəkdəki anatomik detallarını qoruyub saxlamasını, həm də Biçer Formasiyasının unikal xüsusiyyətə malik olduğunu göstərir.

Qədim böcək qalıqları üzərində aparılmış bu tədqiqatın digər həmmüəllifi, Oksford Universitetinin dosenti Lyuk Perri bildirib ki, xüsusi ön ayaqlar buğumayaqlılara bir çox əhəmiyyətli üstünlük verir. Belə çıxır ki, bu cür üzvlər, bioloji cəhətdən İsveçrə bıçağı kimi, ətraf mühiti hiss etmək, həm də ovlamaq üçün uyğunlaşdırılıb.

Bu qədim böcək meqaçeyraların çoxunun nəsli kəsilmiş Ordovik dövründə belə sərt okean şəraitində, hətta buzlu sularda da sağ qala bilən növlər içərisində ən böyük müqavimətə malik nadir nümunələrdən biridir.

Müəyyən dövr ərzində belə böcəklərin tədricən qızılı rəngi əxz etməsinin izahı hələ də yoxdur.

Meqaçeyra sinfindən olan bu qızılı rəngli böcək nəsli kəsilmiş dəniz artropodları sinfinə aiddir. Həşəratın təsnifatı əslində tam aydın da deyil. Bəzi alimlərə görə, bu heyvanları xərçəngkimilər sinfinə, digər elm adamlarının fikrincə, xeliseratlara aid etmək olar. Bir qrup tədqiqatçı isə ehtimal edir ki, qədim böcəyi "Proschizoramia" qrupuna və ya da Araxnomorplar ailəsinə aid etmək mümkündür.

Tədqiqatçılar bildiriblər ki, 450 milyon il əvvəl yaşamış və qızıl qatında daşlaşıb qalan, eləcə də qızılı rəngə boyanan belə bir nadir növün tapılması elm aləmində ilk yenilikdir.

Oqtay QORÇU

Ana səhifəyə dön