16:23 / 03-02-2026
Ermənistan vətəndaşlarının məhkəməsi başlayır
16:15 / 03-02-2026
Ali Məclisdə yeni təyinat olub
16:00 / 03-02-2026
Azərbaycan və BƏƏ prezidentləri Əbu-Dabidə birgə hərbi təlimi izləyiblər - Fotolar
15:36 / 03-02-2026
Otuza yaxın şair-yazıçı AYB-dən xaric edilib
15:20 / 03-02-2026
Sabiq icra başçısının oğlu 40 villa alıb
15:15 / 03-02-2026
Elmar Məmmədyarov Epşteynlə görüşüb? - Sabiq nazirdən açıqlama
14:54 / 03-02-2026
"Tiktoker Roşka"nın məhkəməsi təxirə salınıb
14:46 / 03-02-2026
Qobustanda palçıq vulkanı püskürüb
14:41 / 03-02-2026
"Çatlayın, partlayın, ölün, istədiyiniz olmadı" - Səidə Rəqsanə ilə barışıb
14:13 / 03-02-2026
"Alma ovu"na çıxan məmura yeni vəzifə verilib
14:05 / 03-02-2026
Yazıçılar Birliyinin növbəti qurultayının tarixi məlum olub
14:04 / 03-02-2026
İstanbul görüşü: ABŞ və İran böyük nəticə əldə edə biləcəkmi?
14:00 / 03-02-2026
“Kəpəz”in futbolçusunu bıçaqlayıblar - Yenilənib
13:27 / 03-02-2026
Futzal üzrə Azərbaycan Kubokunun püşkü atılıb
13:12 / 03-02-2026
Yaponiyada güclü qar 30 nəfərin ölümünə səbəb olub
12:51 / 03-02-2026
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
12:50 / 03-02-2026
Ukraynaya 500-dən çox dron və raketlə hücum olub - Foto
12:34 / 03-02-2026
İki nəfər 26 kq narkotiklə tutulub
12:24 / 03-02-2026
Şura bloger və "tiktoker"lərə müraciət edib
12:21 / 03-02-2026
Türk dronları vətəndaş müharibəsinin axarını dəyişir
12:10 / 03-02-2026
Növbəti üç gündə qar yağacaq - Xəbərdarlıq
12:06 / 03-02-2026
Tehranda bazar yanır
11:59 / 03-02-2026
DYP sürücülərə müraciət edib
11:59 / 03-02-2026
Tramp universitetdən 1 milyard dollar təzminat istəyir
11:51 / 03-02-2026
Rusiya təhlükəsi: Finlandiya buzqıran gəmiləri hərəkətə gətirir
11:45 / 03-02-2026
Almaniyanı tərk edən qaçqınların sayı artıb
11:31 / 03-02-2026
Rus ordusu Odessanı zülmətə qərq edib
11:30 / 03-02-2026
Məmur olmaq istəyənlər imtahan verəcək - Bu tarixdə
11:23 / 03-02-2026
Baş nazir xüsusi icra məmurları barədə qərar imzalayıb
11:06 / 03-02-2026
"Evrascon" çöküb - Şirkətin borcu 7 milyona çatır
20:01 / 30-01-2026
Prezident icra başçısını vəzifədən azad edib - Foto
17:31 / 29-01-2026
Vensin səfəri Güney Qafqaza nə vəd edir?
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
18:15 / 30-01-2026
Vəzifəli şəxslər həbs edilib - (Yenilənib) - Foto
17:48 / 30-01-2026
Yerə bənzəyən planet kəşf olunub
11:42 / 30-01-2026
Tramp üçün əlavə bəhanə: ABŞ prezidenti İraqı niyə hədəfə alıb?
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
23:45 / 29-01-2026
Ceyhun Bayramov: Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadəyə icazə verilməyəcək
15:40 / 30-01-2026
Çempionlar Liqası: "Qarabağ"ın rəqibi bəlli olub
14:13 / 02-02-2026
Kreml Avropada xaos yaratmağı planlaşdırır
Rusiya interneti ələ keçirmək istəyir - “Vaşinqton Post”
Tarix: 08-05-2021 20:18 | Bölmə: Dünya

ABŞ-ın “Vaşinqton Post” qəzetində “Rusiyanın internetə nəzarəti ələ keçirmək planı artıq sirr deyil” başlıqlı məqalə dərc edilib. Məqalənin müəllifi qəzetin beynəlxalq məsələlər üzrə icmalçısı Devid İqnatiusdur.
Reyting.az Novator.az saytının ingiliscədən cevirdiyi məqaləni təqdim edir:
Rusiyanın internetə nəzarəti ələ keçirmək kampaniyası artıq onun kəşfiyyat xidmətlərinin gizli manevri olmaqdan çıxıb, açıq xarakter alıb. İndi bu məsələ, prezident Vladimir Putinin də dediyi kimi, Rusiyanın xarici siyasətində əsas element, qarşıya qoyulmuş bir məqsəddir.
Aprelin 21-də Federal Məclisə illik müraciətində Putin Rusiyanın informasiya, kiber təhlükəsizlik məsələlərində beynəlxalq dialoqu normallaşdırmaq üçün çoxlu təklif irəli sürdüyünü deyib, eyni zamanda ABŞ-ın və digər ölkələrin bu təkliflərdən boyun qaçırmasından gileylənib: “Biz dəfələrlə təklif etmişik. Amma hamı bu məsələnin müzakirəsindən yayınır”.
“Beynəlxalq dialoq” təklifi dünyanın ən böyük kiberxuliqanından gəldiyi üçün bir qədər qıcıq doğurur. Rusların bəzən “informasiya məkanı” adlandırdıqları bu sahəyə nəzarət etmək məsələsi uzun müddət Moskvadan ötrü kəşfiyyat prioriteti olub.
İnternetə nəzarət uğrunda diplomatik həmlələri isə Rusiya iki istiqamətdə edir. Birincisi, Moskva 2001-ci il tarixli Budapeşt Konvensiyasından imtina edib, çünki bu sənəddə internet məkanına müdaxilələrə imkan açan çox müddəa var. BMT Rusiyanın Budapeşt Konvensiyası əvəzinə kiber cinayətkarlığı tənzimləyən yeni müqavilə qəbul etmək təklifini dəstəkləyib.
İkincisi, Rusiya BMT-nin Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının rəhbəri postuna öz namizədini seçdirmək məqsədilə lobbiçilik edir. Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqı Rusiyaya hazırda internet ünvanlarını idarə edən İCANN təşkilatını sıxışdırmaq üçün lazımdır.
Beynəlxalq tənzimləyicilik uğrunda bu mübarizə kimlərəsə qəribə görünə bilər. Ancaq bu elə-belə məsələ deyil, XXI əsrin sonunadək internet rabitəsi qaydalarını kimin yazacağını müəyyənləşdirmək uğrunda aparılan bir mübarizədir.
Moskvanın Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqına dair planını Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin informasiya və kommunikasiya texnologiyalarından siyasi müstəvidə istifadə üzrə xüsusi koordinatoru Ernest Çernuxin diqqətə çatdırıb. O, heyrətamiz dərəcədə açıq danışıb.
Çernuxin fikirlərini aprelin 21-də - Putin çıxış elədiyi gün səsləndirib. Bildirib ki, internet idarəçiliyi səlahiyyətlərinin BMT-nin bu sahədə lazımi təcrübəsi olan ixtisaslaşmış strukturuna - Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqına həvalə olunması ən optimal variantdır: “2022-ci ildə Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının baş katibi vəzifəsinə keçiriləcək seçkidə rusiyalı namizədin irəli sürülməsi və seçilməsi, habelə 2025-ci ildə Rusiyada BMT-nin İnternet İdarəetmə Forumunun keçirilməsi bu strateji məsələnin həllinə kömək edə bilər”.
Rusiyanın Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının rəhbəri postuna namizədi rabitə nazirinin sabiq müavini və Çinin “Huawei” telekommunikasiya şirkətinin keçmiş rəhbərlərindən biri Rəşid İsmayılovdur.
ABŞ-ın bu posta namizədi telekommunikasiya eksperti, Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının inkişaf bürosunun direktoru Dorin Boqdan-Martindir.
Hazırda internetin texniki idarəçiliyi İCANN təşkilatının icraatındadır. İCANN 1998-ci ildə ABŞ Müdafiə Nazirliyinin ARPANET sistemindəki domen adlarına nəzarət etmək üçün yaradılıb. Təşkilat 2016-cı ilədək, yəni tam özəlləşənədək ABŞ Ticarət Nazirliyi ilə müqavilə əsasında işləyib.
Görünür ABŞ-ın internetin bünövrəsində durması Putini əsəbləşdirir və onu hökmranlıq uğrunda danışıqlara atılmağa sövq edir.
2014-cü ildə Putin bir müsahibəsində demişdi ki, internet ABŞ-ın Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin layihəsi kimi yaradılıb, elə o qaydada da inkişaf etdirilir.
Rusiyanın sabiq prezidenti, indi Təhlükəsizlik Şurası sədrinin müavini olan Dmitri Mevedyev də bu ilin fevralında bir açıqlamasında gileylənərək belə söyləmişdi: “Bilirsiniz ki, internet müəyyən bir dövrdə yaranıb və əlbəttə ki, onun əsas idarəetmə hüquqları ABŞ-dadır”.
Rusiya internet kommunikasiyalarının gələcəyini formalaşdıracaq qaydalar uğrunda mübarizəyə atılmağa hazırdır. Amma ABŞ prezidenti Cozef Baydenin administrasiyası da ədalətli və açıq qaydaları qoruyub saxlamaq üçün əzmkarlıqla müqavimət göstərməyə hazır görünür.
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 08-05-2021 20:18 | Bölmə: Dünya

ABŞ-ın “Vaşinqton Post” qəzetində “Rusiyanın internetə nəzarəti ələ keçirmək planı artıq sirr deyil” başlıqlı məqalə dərc edilib. Məqalənin müəllifi qəzetin beynəlxalq məsələlər üzrə icmalçısı Devid İqnatiusdur.
Reyting.az Novator.az saytının ingiliscədən cevirdiyi məqaləni təqdim edir:
Rusiyanın internetə nəzarəti ələ keçirmək kampaniyası artıq onun kəşfiyyat xidmətlərinin gizli manevri olmaqdan çıxıb, açıq xarakter alıb. İndi bu məsələ, prezident Vladimir Putinin də dediyi kimi, Rusiyanın xarici siyasətində əsas element, qarşıya qoyulmuş bir məqsəddir.
Aprelin 21-də Federal Məclisə illik müraciətində Putin Rusiyanın informasiya, kiber təhlükəsizlik məsələlərində beynəlxalq dialoqu normallaşdırmaq üçün çoxlu təklif irəli sürdüyünü deyib, eyni zamanda ABŞ-ın və digər ölkələrin bu təkliflərdən boyun qaçırmasından gileylənib: “Biz dəfələrlə təklif etmişik. Amma hamı bu məsələnin müzakirəsindən yayınır”.
“Beynəlxalq dialoq” təklifi dünyanın ən böyük kiberxuliqanından gəldiyi üçün bir qədər qıcıq doğurur. Rusların bəzən “informasiya məkanı” adlandırdıqları bu sahəyə nəzarət etmək məsələsi uzun müddət Moskvadan ötrü kəşfiyyat prioriteti olub.
İnternetə nəzarət uğrunda diplomatik həmlələri isə Rusiya iki istiqamətdə edir. Birincisi, Moskva 2001-ci il tarixli Budapeşt Konvensiyasından imtina edib, çünki bu sənəddə internet məkanına müdaxilələrə imkan açan çox müddəa var. BMT Rusiyanın Budapeşt Konvensiyası əvəzinə kiber cinayətkarlığı tənzimləyən yeni müqavilə qəbul etmək təklifini dəstəkləyib.
İkincisi, Rusiya BMT-nin Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının rəhbəri postuna öz namizədini seçdirmək məqsədilə lobbiçilik edir. Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqı Rusiyaya hazırda internet ünvanlarını idarə edən İCANN təşkilatını sıxışdırmaq üçün lazımdır.
Beynəlxalq tənzimləyicilik uğrunda bu mübarizə kimlərəsə qəribə görünə bilər. Ancaq bu elə-belə məsələ deyil, XXI əsrin sonunadək internet rabitəsi qaydalarını kimin yazacağını müəyyənləşdirmək uğrunda aparılan bir mübarizədir.
Moskvanın Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqına dair planını Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin informasiya və kommunikasiya texnologiyalarından siyasi müstəvidə istifadə üzrə xüsusi koordinatoru Ernest Çernuxin diqqətə çatdırıb. O, heyrətamiz dərəcədə açıq danışıb.
Çernuxin fikirlərini aprelin 21-də - Putin çıxış elədiyi gün səsləndirib. Bildirib ki, internet idarəçiliyi səlahiyyətlərinin BMT-nin bu sahədə lazımi təcrübəsi olan ixtisaslaşmış strukturuna - Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqına həvalə olunması ən optimal variantdır: “2022-ci ildə Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının baş katibi vəzifəsinə keçiriləcək seçkidə rusiyalı namizədin irəli sürülməsi və seçilməsi, habelə 2025-ci ildə Rusiyada BMT-nin İnternet İdarəetmə Forumunun keçirilməsi bu strateji məsələnin həllinə kömək edə bilər”.
Rusiyanın Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının rəhbəri postuna namizədi rabitə nazirinin sabiq müavini və Çinin “Huawei” telekommunikasiya şirkətinin keçmiş rəhbərlərindən biri Rəşid İsmayılovdur.
ABŞ-ın bu posta namizədi telekommunikasiya eksperti, Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının inkişaf bürosunun direktoru Dorin Boqdan-Martindir.
Hazırda internetin texniki idarəçiliyi İCANN təşkilatının icraatındadır. İCANN 1998-ci ildə ABŞ Müdafiə Nazirliyinin ARPANET sistemindəki domen adlarına nəzarət etmək üçün yaradılıb. Təşkilat 2016-cı ilədək, yəni tam özəlləşənədək ABŞ Ticarət Nazirliyi ilə müqavilə əsasında işləyib.
Görünür ABŞ-ın internetin bünövrəsində durması Putini əsəbləşdirir və onu hökmranlıq uğrunda danışıqlara atılmağa sövq edir.
2014-cü ildə Putin bir müsahibəsində demişdi ki, internet ABŞ-ın Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin layihəsi kimi yaradılıb, elə o qaydada da inkişaf etdirilir.
Rusiyanın sabiq prezidenti, indi Təhlükəsizlik Şurası sədrinin müavini olan Dmitri Mevedyev də bu ilin fevralında bir açıqlamasında gileylənərək belə söyləmişdi: “Bilirsiniz ki, internet müəyyən bir dövrdə yaranıb və əlbəttə ki, onun əsas idarəetmə hüquqları ABŞ-dadır”.
Rusiya internet kommunikasiyalarının gələcəyini formalaşdıracaq qaydalar uğrunda mübarizəyə atılmağa hazırdır. Amma ABŞ prezidenti Cozef Baydenin administrasiyası da ədalətli və açıq qaydaları qoruyub saxlamaq üçün əzmkarlıqla müqavimət göstərməyə hazır görünür.
Bölməyə aid digər xəbərlər
Bu gün, 13:12
Yaponiyada güclü qar 30 nəfərin ölümünə səbəb olub
Bu gün, 12:21
Türk dronları vətəndaş müharibəsinin axarını dəyişir
Bu gün, 12:06
Tehranda bazar yanır
Bu gün, 11:31
Rus ordusu Odessanı zülmətə qərq edib
Bu gün, 08:11
Baş nazirin hakimiyyəti saxlamaq planı üzə çıxıb
Dünən, 09:55
Əfqanıstan ŞƏT-də iştirakını bərpa edəcək
Dünən, 00:59
Zelenski danışıqlarla bağlı yeni detalları açıqlayıb
Dünən, 00:33
Parisdə yəhudi məktəbinə hücum olub
1-02-2026, 12:15
İran parlamenti Aİ ölkələrinin silahlı qüvvələrini terrorçu qruplaşmalar kimi tanıyıb
30-01-2026, 14:48
Xamnəinin nümayəndəsi ABŞ-ı və müttəfiqlərini hədələyir
30-01-2026, 13:57
Tramp Kuba ilə bağlı milli fövqəladə vəziyyət elan edib
30-01-2026, 13:35
Tramp Çinə görə Britaniyanı təhdid edir
30-01-2026, 10:57
Ağ ev münaqişəni sona çatdırmağa tələsir
30-01-2026, 10:37
Bayden Ağ evdən cəmi iki hədiyyəsini aparıb
30-01-2026, 10:22
İndoneziyada Semeru vulkanı püskürüb
29-01-2026, 20:03
Avropa İttifaqı SEPAH-ı terror təşkilatı kimi tanıyıb
29-01-2026, 16:47
Komissar: Ukraynanın tezliklə AB-yə üzv olmasını istəyirlər
29-01-2026, 13:38
ABŞ və Danimarka Qrenlandiya ilə bağlı danışıqlara başlayıblar
29-01-2026, 12:53
Rusiyanın 84 PUA-sı hədəfə tuş gəlib
29-01-2026, 09:25
Nazir: 20-ci sanksiya paketinin qəbulunu tezləşdirin!
29-01-2026, 08:40
Kiyev cəbhədə fasilə üçün Moskva ilə danışıqlara razılaşıb
29-01-2026, 08:36
Rodriges Ali Baş Komandan səlahiyyətlərini qəbul edib
29-01-2026, 08:31
Putin Suriyanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyib
28-01-2026, 18:26
İrana casusluqda şübhəli bilinən altı nəfər saxlanılıb
28-01-2026, 17:29
Dağıstandakı atışmada yaraqlılar öldürülüb
28-01-2026, 12:39
Rus ordusu çoxmərtəbəli binalara zərbə endirib
28-01-2026, 09:36
Fransalı məmurlara yeni qadağalar tətbiq olunur
28-01-2026, 09:10
Prezident Petronun Maduro ilə bağlı təklifi var
28-01-2026, 08:56
Ağ ev Rodrigesin Rusiya və Çinlə əlaqələri kəsəcəyinə inanmır
27-01-2026, 20:58
Ruslar sərnişin qatarını PUA-larla vurub
27-01-2026, 16:39
Hindistan və Aİ mühüm ticarət müqaviləsi imzalayıblar
27-01-2026, 13:21
Ukraynaya təhlükəsizlik zəmanəti şübhə altına düşüb
27-01-2026, 13:01
Çinin hərbi rəhbərliyi nüvə məlumatlarını ABŞ-a ötürüb? - Səfir susur, XİN iddialardan xəbərsizdir
27-01-2026, 09:06
London Brüsseli nədə ittiham edir?
27-01-2026, 08:21
Estoniyanın Rusiyaya qarşı ərazi iddialarına cavab verilib
27-01-2026, 08:16
İsrail sonuncu girovun cəsədini geri alıb
27-01-2026, 00:04
Ağ ev Rusiya-Ukrayna danışıqlarını tarixi hadisə sayır
27-01-2026, 00:02
Rusiya qoşunları Suriyanın şimal-şərqindəki aviabazadan çıxır
26-01-2026, 23:35
Zelenski Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasını yeniləyib
26-01-2026, 20:55
İranlı nazir Trampın xüsusi elçisi ilə mesajlaşır
26-01-2026, 18:54
Qəzzanı yenidən bombalayırlar
26-01-2026, 15:06
Çin lideri hərbi elitaya nəzarəti artırır
26-01-2026, 14:08
Rusiya ordusu Ukraynada yeni üstünlüklər əldə edib
















Əfşar Süleymani: Trampın siyasəti İranın təklənməsinə gətirib çıxarıb. Bu günədək Rusiya və Çin də hərbi imkanlarının hamısını İrana verməyiblər
“Qarabağ”ın baş məşqçisi deyir ki, "Ayntraxt"la qarşılaşmada baxımlı oyun nümayiş etdirməyə çalışacaqlar
ADP sədri deyir ki, hələlik İranda baş verən proseslərin inkişafı xarici güclərin, xüsusilə ABŞ-ın mövqeyindən, həmçinin Türkiyə və Azərbaycanın bu məsələdə milli maraqlarını nə dərəcədə ön plana çəkməsindən asılı olacaq
Rejissor və aktyor deyir ki, yeni fəaliyyətə başlayan teatrda tamaşaçını pasiyent əvəz edəcək
Mikayıl Mikayılov deyir ki, festivalda nümayiş olunan tamaşa Azərbaycanla Meksika arasında teatr əlaqələrinin başlanğıcı sayıla bilər