21:04 / 02-02-2026
"Velizarofficial" adlı səhifənin idarəçi saxlanlıb
20:02 / 02-02-2026
İlham Əliyev Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində - Yeni sənədlər imzalanıb - (Yenilənib) - Fotolar
19:41 / 02-02-2026
Xalq artistinin oğlu döyülüb
19:23 / 02-02-2026
Süleyman Mikayılov: “Nə harasa çağırılmışam, nə də ifadə vermişəm”
18:52 / 02-02-2026
Sabiq səfir: Türkiyədə görüş təşkil etməyə çalışırlar
18:00 / 02-02-2026
Qaz borusu partlayıb, yaralılar var - Yenilənib
17:55 / 02-02-2026
Generallar yeni vəzifədə polkovnik rütbəsində işləyəcək
17:16 / 02-02-2026
Cəlaloğlu: İranı silahlandırmağın mənası yoxdur
15:47 / 02-02-2026
Kreml Zelenskinin Moskvaya səfərində israrlıdır
15:17 / 02-02-2026
Oskar mükafatına namizədi həbs ediblər
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
14:20 / 02-02-2026
Apteklərdə nöqsanlar aşkar edilib
14:13 / 02-02-2026
Kreml Avropada xaos yaratmağı planlaşdırır
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
13:12 / 02-02-2026
Dağlıq ərazilərə qar yağacaq - Proqnoz
13:06 / 02-02-2026
İTV-nin Yayım Şurasına yeni üzvlər seçilib
12:39 / 02-02-2026
Milli Məclisin iki komissiyası yenidən formalaşdırılıb - Siyahı
12:31 / 02-02-2026
Deputat: Azərbaycan seçkilərə qədər Ermənistanla sülh müqaviləsini imzalaya bilər
12:04 / 02-02-2026
Naxçıvan Konstitusiyasına çoxsaylı dəyişikliklər II səsvermədə təsdiqlənib
11:57 / 02-02-2026
İşsizlik dövlət üçün əlavə risklər yarada bilər
11:38 / 02-02-2026
Ay missiyasına hazırlıqlar başlayıb - Foto
11:26 / 02-02-2026
Musiqiçi oğluna 521 dildə mahnı yazıb
11:04 / 02-02-2026
Milli Məclisin iclası başlayıb
10:59 / 02-02-2026
ABŞ İranı armada ilə, Tehran Ağ evi regional müharibə ilə təhdid edir
10:58 / 02-02-2026
“QHT işi”: Mehriban Rəhimlinin məhkəməsi başlayır
10:34 / 02-02-2026
Prezident gəncləri təbrik edib - Müraciət
10:27 / 02-02-2026
Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının öz valyutası olmayacaq
10:21 / 02-02-2026
Vergi və gömrük sahəsində yeni güzəştlə bağlı qərar imzalanıb
10:16 / 02-02-2026
Əli Əsədov qərar imzalayıb
10:12 / 02-02-2026
Bataqlıqların itirilməsi qlobal iqtisadiyyatı təhdid edir
20:01 / 30-01-2026
Prezident icra başçısını vəzifədən azad edib - Foto
17:31 / 29-01-2026
Vensin səfəri Güney Qafqaza nə vəd edir?
18:15 / 30-01-2026
Vəzifəli şəxslər həbs edilib - (Yenilənib) - Foto
17:48 / 30-01-2026
Yerə bənzəyən planet kəşf olunub
11:42 / 30-01-2026
Tramp üçün əlavə bəhanə: ABŞ prezidenti İraqı niyə hədəfə alıb?
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
23:45 / 29-01-2026
Ceyhun Bayramov: Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadəyə icazə verilməyəcək
14:05 / 29-01-2026
Mollazadə: İran ətrafında vəziyyət ağır və təhlükəlidir
11:03 / 29-01-2026
Şaraa Əsədi geri almaq istəyir
13:48 / 29-01-2026
Zəngilana növbəti köç karvanı gedib - (Yenilənib)
15:01 / 29-01-2026
Rusiya ordusu bir şəhəri ələ keçirib, iki şəhərə doğru irəliləyir
Vüsal Qasımlı: “Neft qiymətlərinin azalmasının dövlət büdcəsinə birbaşa təsiri cüzidir”
Tarix: 10-03-2020 15:51 | Bölmə: İqtisadiyyat
"Neft qiymətlərinin azalmasının dövlət büdcəsinə birbaşa təsiri cüzidir. Çünki Dövlət Neft Fondundan dövlət büdcəsinə transfertin yuxarı həddi 11,350 milyard manat səviyyəsində proqnozlaşdırılır ki, bu vəsaitin büdcəyə verilməsində heç bir problem ola bilməz".
Bunu "Report"a həftənin əvvəlində dünya bazarlarında neft qiymətlərinin hər barelə görə hətta texniki də olsa, 30 ABŞ dollara qədər enməsi və sonradan qismən sabitləşməsinin Azərbaycan iqtisadiyyatına mümkün təsirlərini Azərbaycan Respublikası İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin icraçı direktoru Vüsal Qasımlı şərh edərkən bildirib.
Onun sözlərinə görə, Dövlət Neft Fondundan büdcəyə bu ilki transfert həcmi Fondun ehtiyatlarının cəmi 15 faizini təşkil edir: "Yəni Dövlət Neft Fondunun bundan sonrakı gəlirlərini nəzərə almasaq belə, bu həddə transferti həyata keçirmək üçün 7 il imkanımız var. Hansı ki, Dövlət Neft Fondu gələcək gəlirləri ilə birlikdə Azərbaycan xalqına onilliklərlə xidmət edəcək. Dövlət büdcəsi ilə yanaşı Dövlət Sosial Müdafiəsi Fondu və İşsizlikdən Sığorta Fondunun büdcələrinin də dayanıqlılığı təmin olunub.
Bu ilin ilk iki ayında vergi orqanları proqnozdan 180 milyon manat, gömrük orqanları isə 70 milyon manat daha çox büdcə daxilolmasını təmin ediblər. Bu fakt onu göstərir ki, əvvəlki illərdə aparılan islahatlar, kölgə iqtisadiyyatının daralması, vergi-gömrük administrasiyasının təkmilləşdirilməsi və qeyri-neft sektorunun inkişafı öz töhfəsini verir. Bu il proqnozlara görə dövlət büdcəsinin gəlirlərinin 56,1 faizini qeyri-neft sektoru təmin edəcək. Dövlət büdcəsi gəlirlərinin 83,9 faizini Dövlət Neft Fondundan transfert təşkil edir, bundan başqa 2,180 milyard manatı da vergi orqanlarının xətti ilə neft sektorundan daxilolmalar təşkil edir. Belə ki, SOCAR-ın büdcə ödənişləri bu il 1,450 milyard manat proqnozlaşdırılır".
V.Qasımlı qeyd edib ki, SOCAR özü daha çox daxili bazara məhsul çıxardığından xarici bazarlarda neft qiymətlərinin volatilliyinin bu proqnoza təsiri az olacaq: "Bu il Hasilatın Pay Bölgüsü sazişlərindən mənfəət vergisi 730 milyon manat nəzərdə tutulur ki, neft qiymətlərinin azalmasının bu maddəyə təsiri daha çox ola bilər. Azərbaycan höküməti əvvəlcədən bu riskləri hesablamışdır. Neftin bir barelinin satış qiyməti 40 ABŞ dollarına enərsə, dövlət büdcəsinin gəlirləri proqnozla müqayisədə cəmi 1,6 faiz azala bilər ki, bu azalmanın da 1,3 faizi birbaşa neft-qaz sektorundan olan gəlirlərin azalması, 0,3 faizi isə neftin qiymətindəki azalmanın dolayı yolla qeyri neft-qaz sektoruna təsirləri nəticəsində ola bilər.
Etiraf edək ki, neftin ucuzlaşmasının icmal büdcəmizdə təsiri daha böyük ola bilər. Cari əməliyyatlar hesabımızda isə tarazlığı neftin qiymətinin hər barel üçün 40-45 ABŞ dolları həddində qorumağı bacara bilərik. Kommersiya banklarının məcmu xarici aktivləri 7,1 milyard manat və xarici öhdəlikləri 1,6 milyard manat olmaqla, xalis xarici aktivləri 5,2 milyard manat təşkil edir".
Mərkəzin icraçı direktoru hesab edir ki, ölkənin kommersiya banklarının balansı müsbət zonadadır ki, bu da xarici şoklara qarşı bank sektorunu daha dözümlü edir: "Adətən belə vəziyyətlərdə dollarlaşmanın güclənməsi ehtimalı narahatlıq doğurur. Lakin Azərbaycanda indiki halda onsuz da dollarlaşma səviyyəsi yüksəkdir. Depozitlərdə dollarlaşma səviyyəsi hazırda 55 faiz təşkil edir, hansı ki, 2015-ci ilin əvvəlində - devalvasiyalardan qabaq bu göstərici 37 faiz idi. Deməli, 5 il əvvələ nisbətən depozitlərin dollarlaşması təziyiqi üzrə potensial 1,5 dəfə azalıb. Əmanətlərin tam sığortlanması və manatla depozitlərin daha yüksək faizi də bazar üçün sakitləşdirici haldır. Kredit portfelində də xarici valyutanın xüsusi çəkisi 1/3-ə bərabərdi. Bu halda əhali və biznes özünü daha sakit aparır, banklarda valyuta satışı əvvəlki qaydasında gedir, manatın məzənnəsi sabitdir. Ajiotaj və panika yoxdur".
Onun sözlərinə görə, bu gün Mərkəzi Bank tərəfindən 14 gün müddətinə vəsaitlərin cəlb edilməsi üzrə keçirilmiş depozit hərracında tələb 268 milyon manat, hərracın nəticəsində bağlanılmış depozit əqdləri üzrə orta ölçülmüş faiz dərəcəsi isə 5,51% təşkil edib: "Əgər manatla ifadə olunan depozitə 5,51 faizlə tələb varsa, deməli, bank sektorunda heç bir panika yoxdur. Eyni zamanda bu gün Mərkəzi Bankda Dövlət Neft Fondunun da iştirakı ilə keçirilmiş valyuta hərracında 323,2 milyon ABŞ dolları məbləğində tələb və bankların nağd valyutaya olan tələbləri tam təmin olunub.
Bütün bunlar neftin texniki olaraq 30 ABŞ dollara qədər ucuzlaşması fonunda baş verdi. Əhalinin, biznesin və bankların belə soyuqqanlı davranışları təqdirəlayiqdir. Deməli, biz neftin aşağı qiymətlərinə lazımi immuniteti qazanmışıq. Bir sözlə, Azərbaycanda hökümət, biznes və əhali neftin aşağı qiymətlərinə həm 2015-ci ildəkinə nisbətən, həm də resursla zəngin digər region ölkələrilə müqayisədə daha yaxşı hazırlaşıblar. Bir də ki, neftin qiymətinin uzun müddət aşağı həddə qalması bazarın əsas oyunçularından – Səudiyyə Ərəbistanı, Rusiya və ABŞ-ın heç birinin maraqlarına uyğun deyil. Sadəcə, koronavirus səbəbilə neftə olan tələbatın azalması, eyni zamanda bazar payları uğrunda mübarizəyə görə də təklifin artması indiki müvəqqəti situasiyanı yaradıb. Bütün hallarda Azərbaycan hökuməti riskləri hesablayaraq, adekvat addımlar atacaq".
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 10-03-2020 15:51 | Bölmə: İqtisadiyyat
"Neft qiymətlərinin azalmasının dövlət büdcəsinə birbaşa təsiri cüzidir. Çünki Dövlət Neft Fondundan dövlət büdcəsinə transfertin yuxarı həddi 11,350 milyard manat səviyyəsində proqnozlaşdırılır ki, bu vəsaitin büdcəyə verilməsində heç bir problem ola bilməz".
Bunu "Report"a həftənin əvvəlində dünya bazarlarında neft qiymətlərinin hər barelə görə hətta texniki də olsa, 30 ABŞ dollara qədər enməsi və sonradan qismən sabitləşməsinin Azərbaycan iqtisadiyyatına mümkün təsirlərini Azərbaycan Respublikası İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin icraçı direktoru Vüsal Qasımlı şərh edərkən bildirib.
Onun sözlərinə görə, Dövlət Neft Fondundan büdcəyə bu ilki transfert həcmi Fondun ehtiyatlarının cəmi 15 faizini təşkil edir: "Yəni Dövlət Neft Fondunun bundan sonrakı gəlirlərini nəzərə almasaq belə, bu həddə transferti həyata keçirmək üçün 7 il imkanımız var. Hansı ki, Dövlət Neft Fondu gələcək gəlirləri ilə birlikdə Azərbaycan xalqına onilliklərlə xidmət edəcək. Dövlət büdcəsi ilə yanaşı Dövlət Sosial Müdafiəsi Fondu və İşsizlikdən Sığorta Fondunun büdcələrinin də dayanıqlılığı təmin olunub.
Bu ilin ilk iki ayında vergi orqanları proqnozdan 180 milyon manat, gömrük orqanları isə 70 milyon manat daha çox büdcə daxilolmasını təmin ediblər. Bu fakt onu göstərir ki, əvvəlki illərdə aparılan islahatlar, kölgə iqtisadiyyatının daralması, vergi-gömrük administrasiyasının təkmilləşdirilməsi və qeyri-neft sektorunun inkişafı öz töhfəsini verir. Bu il proqnozlara görə dövlət büdcəsinin gəlirlərinin 56,1 faizini qeyri-neft sektoru təmin edəcək. Dövlət büdcəsi gəlirlərinin 83,9 faizini Dövlət Neft Fondundan transfert təşkil edir, bundan başqa 2,180 milyard manatı da vergi orqanlarının xətti ilə neft sektorundan daxilolmalar təşkil edir. Belə ki, SOCAR-ın büdcə ödənişləri bu il 1,450 milyard manat proqnozlaşdırılır".
V.Qasımlı qeyd edib ki, SOCAR özü daha çox daxili bazara məhsul çıxardığından xarici bazarlarda neft qiymətlərinin volatilliyinin bu proqnoza təsiri az olacaq: "Bu il Hasilatın Pay Bölgüsü sazişlərindən mənfəət vergisi 730 milyon manat nəzərdə tutulur ki, neft qiymətlərinin azalmasının bu maddəyə təsiri daha çox ola bilər. Azərbaycan höküməti əvvəlcədən bu riskləri hesablamışdır. Neftin bir barelinin satış qiyməti 40 ABŞ dollarına enərsə, dövlət büdcəsinin gəlirləri proqnozla müqayisədə cəmi 1,6 faiz azala bilər ki, bu azalmanın da 1,3 faizi birbaşa neft-qaz sektorundan olan gəlirlərin azalması, 0,3 faizi isə neftin qiymətindəki azalmanın dolayı yolla qeyri neft-qaz sektoruna təsirləri nəticəsində ola bilər.
Etiraf edək ki, neftin ucuzlaşmasının icmal büdcəmizdə təsiri daha böyük ola bilər. Cari əməliyyatlar hesabımızda isə tarazlığı neftin qiymətinin hər barel üçün 40-45 ABŞ dolları həddində qorumağı bacara bilərik. Kommersiya banklarının məcmu xarici aktivləri 7,1 milyard manat və xarici öhdəlikləri 1,6 milyard manat olmaqla, xalis xarici aktivləri 5,2 milyard manat təşkil edir".
Mərkəzin icraçı direktoru hesab edir ki, ölkənin kommersiya banklarının balansı müsbət zonadadır ki, bu da xarici şoklara qarşı bank sektorunu daha dözümlü edir: "Adətən belə vəziyyətlərdə dollarlaşmanın güclənməsi ehtimalı narahatlıq doğurur. Lakin Azərbaycanda indiki halda onsuz da dollarlaşma səviyyəsi yüksəkdir. Depozitlərdə dollarlaşma səviyyəsi hazırda 55 faiz təşkil edir, hansı ki, 2015-ci ilin əvvəlində - devalvasiyalardan qabaq bu göstərici 37 faiz idi. Deməli, 5 il əvvələ nisbətən depozitlərin dollarlaşması təziyiqi üzrə potensial 1,5 dəfə azalıb. Əmanətlərin tam sığortlanması və manatla depozitlərin daha yüksək faizi də bazar üçün sakitləşdirici haldır. Kredit portfelində də xarici valyutanın xüsusi çəkisi 1/3-ə bərabərdi. Bu halda əhali və biznes özünü daha sakit aparır, banklarda valyuta satışı əvvəlki qaydasında gedir, manatın məzənnəsi sabitdir. Ajiotaj və panika yoxdur".
Onun sözlərinə görə, bu gün Mərkəzi Bank tərəfindən 14 gün müddətinə vəsaitlərin cəlb edilməsi üzrə keçirilmiş depozit hərracında tələb 268 milyon manat, hərracın nəticəsində bağlanılmış depozit əqdləri üzrə orta ölçülmüş faiz dərəcəsi isə 5,51% təşkil edib: "Əgər manatla ifadə olunan depozitə 5,51 faizlə tələb varsa, deməli, bank sektorunda heç bir panika yoxdur. Eyni zamanda bu gün Mərkəzi Bankda Dövlət Neft Fondunun da iştirakı ilə keçirilmiş valyuta hərracında 323,2 milyon ABŞ dolları məbləğində tələb və bankların nağd valyutaya olan tələbləri tam təmin olunub.
Bütün bunlar neftin texniki olaraq 30 ABŞ dollara qədər ucuzlaşması fonunda baş verdi. Əhalinin, biznesin və bankların belə soyuqqanlı davranışları təqdirəlayiqdir. Deməli, biz neftin aşağı qiymətlərinə lazımi immuniteti qazanmışıq. Bir sözlə, Azərbaycanda hökümət, biznes və əhali neftin aşağı qiymətlərinə həm 2015-ci ildəkinə nisbətən, həm də resursla zəngin digər region ölkələrilə müqayisədə daha yaxşı hazırlaşıblar. Bir də ki, neftin qiymətinin uzun müddət aşağı həddə qalması bazarın əsas oyunçularından – Səudiyyə Ərəbistanı, Rusiya və ABŞ-ın heç birinin maraqlarına uyğun deyil. Sadəcə, koronavirus səbəbilə neftə olan tələbatın azalması, eyni zamanda bazar payları uğrunda mübarizəyə görə də təklifin artması indiki müvəqqəti situasiyanı yaradıb. Bütün hallarda Azərbaycan hökuməti riskləri hesablayaraq, adekvat addımlar atacaq".
Bölməyə aid digər xəbərlər
Bu gün, 09:49
OPEC+ martın əvvəlinədək neft hasilatını dondurub
30-01-2026, 17:40
İqtisadi Şuranın iclası keçirilib
30-01-2026, 16:30
Sabiq nazir DSMF ilə pensiya davasına başlayıb
30-01-2026, 14:15
ABŞ “Lukoil”in Moldovadakı aktivlərini alıb - Foto
30-01-2026, 13:47
Avropanın ən varlı ölkəsi təhlükəsizliyə görə vergiləri artıracaq
30-01-2026, 10:23
Agentlik sədrinin müavini vəzifədən azad edilib
30-01-2026, 07:18
Ağıllı eynəklərin və süni intellektli cihazların istehsalı artacaq
29-01-2026, 18:04
Nazirlikdə nöqsanlar aşkarlanıb
29-01-2026, 17:41
Vakansiyalar arasında maaş uçurumu: 300-10 min manat arasında dəyişir
29-01-2026, 17:11
Mərkəzi Bankda yeni təyinatlar olub
29-01-2026, 16:04
İranla bağlı gərginlik dünya bazarında nefti bahalaşdırıb
29-01-2026, 14:21
Kəmaləddin Qafarovun şirkəti hospitalla sövdələşib
29-01-2026, 11:25
İşçi Qrupun iclası keçirilib - Foto
29-01-2026, 07:02
Dollar üçün təhlükəli dövr başlayır
28-01-2026, 15:00
Nə qədər dövlət borcumuz var? - Rəqəm açıqlanıb
28-01-2026, 14:45
Hibrd modellər Avropa avtomobil bazarında üstünlük qazanıb
28-01-2026, 12:56
Trampın şərhləri dolları dəyərdən salır
28-01-2026, 12:07
İrandan Azərbaycana gətirilən qənnadı məhsulunda kif aşkarlanıb
28-01-2026, 09:26
Avropa İttifaqı Polşaya 44 milyard avro ayırıb
27-01-2026, 23:00
"Bloomberg": Hindistan Rusiya neftindən imtina edib
27-01-2026, 19:35
Azərbaycanla Errmənistan arasında yeni razılaşma olub
27-01-2026, 16:11
Almaniya şirkətləri Çinə investisiyaları artırıb
27-01-2026, 11:27
Neft Fondu qızıl aktivlərini 200 tona çatdırıb
27-01-2026, 10:53
Valyuta ehtiyatlarımız 85 milyard dolları ötüb
27-01-2026, 10:45
Mərkəzi Bank vəzifəli şəxsləri cərimələyib
27-01-2026, 10:37
ARDNF-in aktivləri artıb
27-01-2026, 10:30
Sinqapur valyutası ABŞ dollarını üstələyir
27-01-2026, 08:42
Seul Trampın yeni tariflərini rədd edir
26-01-2026, 21:03
SOCAR Dünya Bankı ilə yaşıl enerji dəhlizlərini müzakirə edib - Fotolar
26-01-2026, 16:30
"Elektron Rəqabət İnformasiya Sistemi haqqında Əsasnamə" təsdiq olunub
26-01-2026, 16:05
Maliyyə xidmətlərinin istehlakçılarına yeni tələb qoyulub
26-01-2026, 11:26
Qida təhlükəsizliyi ilə bağlı Dövlət Proqramı hazırlanır
26-01-2026, 10:50
Pensiya nə qədər artırılacaq? - Açıqlama
26-01-2026, 10:30
Məşhur şirkəti fantastik maliyyə itkiləri gözləyir
26-01-2026, 09:57
Dollar arxa plana keçir, qızıl və gümüşə üstünlük verirlər
23-01-2026, 22:36
Qızıl və gümüşün qiyməti artır
23-01-2026, 17:53
Baş İdarə rəisi vəzifədən azad olunub
23-01-2026, 17:22
Azərbaycan və Qırğızıstan arasında ikiqat vergitutma ləğv olunub
23-01-2026, 15:10
"VTB Azərbaycan”dan 17 milyon manatdan çox depoziti geri götürülüb
23-01-2026, 12:36
Tələbələrin kredit üçün müraciət tarixləri açıqlanıb
23-01-2026, 12:08
Sahibkarlıq sahəsində yoxlamalar daha bir il dayandırılır
23-01-2026, 10:57
Deputat: “Bunu hansı ağılla “Azəriqaz” adlandırmısınız?”
22-01-2026, 15:20
Sahil Babayev mərkəz rəhbərini vəzifədən azad edib - Yeni təyinat
22-01-2026, 09:10
Rusiya qızıl ehtiyatını artırıb
22-01-2026, 08:42
Dünyanın ən böyük bənövşəyi sapfiri təqdim edilib
Əfşar Süleymani: Trampın siyasəti İranın təklənməsinə gətirib çıxarıb. Bu günədək Rusiya və Çin də hərbi imkanlarının hamısını İrana verməyiblər
“Qarabağ”ın baş məşqçisi deyir ki, "Ayntraxt"la qarşılaşmada baxımlı oyun nümayiş etdirməyə çalışacaqlar
ADP sədri deyir ki, hələlik İranda baş verən proseslərin inkişafı xarici güclərin, xüsusilə ABŞ-ın mövqeyindən, həmçinin Türkiyə və Azərbaycanın bu məsələdə milli maraqlarını nə dərəcədə ön plana çəkməsindən asılı olacaq
Rejissor və aktyor deyir ki, yeni fəaliyyətə başlayan teatrda tamaşaçını pasiyent əvəz edəcək
Mikayıl Mikayılov deyir ki, festivalda nümayiş olunan tamaşa Azərbaycanla Meksika arasında teatr əlaqələrinin başlanğıcı sayıla bilər
