Həftəaşırı rütbə artımı

Xəbər lenti

21:22 / 26-02-2026

İsrail Livanın yaşayış məntəqəsinə zərbələr endirib

20:34 / 26-02-2026

Ramazanın 9-cu günü: dua, imsak və iftar vaxtı

19:26 / 26-02-2026

İran uranın zənginləşdirilməsini dayandıra bilər

19:06 / 26-02-2026

Leyla Əliyeva Vətən müharibəsi qazisini ziyarət edib - Fotolar

18:03 / 26-02-2026

İqtisadi Şuranın iclası keçirilib

17:45 / 26-02-2026

Rusiya almaz bazarlarından birini itirir

16:53 / 26-02-2026

İlham Əliyev Xocalı Soyqırımı Memorialının açılışında iştirak edib - (Yenilənib-3)

16:53 / 26-02-2026

Efiopiyanın baş naziri Azərbaycanda səfərdədir

16:47 / 26-02-2026

İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğana zəng edib

16:43 / 26-02-2026

Epşteyn qalmaqalı: Dünya İqtisadi Forumunun rəhbəri istefa verib

16:25 / 26-02-2026

Xalq artistinin həyat yoldaşı vəfat edib

16:24 / 26-02-2026

Deputat seçicilərini aldadır

16:10 / 26-02-2026

Milli Məclis beynəlxalq təşkilatlara müraciət ünvanlayıb

16:01 / 26-02-2026

Çin tank sayına görə lider ölkədir

15:48 / 26-02-2026

AFFA iki klubu cəzalandırıb

15:02 / 26-02-2026

Peskov: Danışıqlarda nüvə ritorikası gözardı edilə bilməz

14:41 / 26-02-2026

Sabiq deputatı cərimələyiblər

14:06 / 26-02-2026

Zelenski: 420 dron və 39 raketin hücumuna məruz qalmışıq

13:56 / 26-02-2026

Rusiya üçün raket və nüvə hücumlarını zərərsizləşdirmək asanlaşır

13:27 / 26-02-2026

Saleh Məmmədovun fəaliyyətini araşdırırlar

13:07 / 26-02-2026

Cenevrədə ABŞ-İran danışıqları başlayıb

13:01 / 26-02-2026

Apteklərdə nöqsanlar aşkar edilib

12:50 / 26-02-2026

Dünya üçün qorxunc proqnozlar veriblər

12:34 / 26-02-2026

Sabahın hava proqnozu açıqlanıb

12:26 / 26-02-2026

Orban Zelenskiyə qəzəbli şikayət məktubu yazıb

12:22 / 26-02-2026

Cəbrayıl sakini iş yoldaşları tərəfindən bıçaqlanıb

12:17 / 26-02-2026

Fuad Həsənov 51 kq narkotiklə saxlanılıb

12:13 / 26-02-2026

Pezeşkian: İran nüvə silahlarına qarşıdır

12:05 / 26-02-2026

Onun milli jurnalistikada yeri görünür - Foto

11:59 / 26-02-2026

Britaniya ukraynalılara sığınacaq vermək istəmir

Xəbər lentinin davamı

Ən çox oxunanlar

15:02 / 24-02-2026

Urusun adamı - Etibar Cəbrayıloğlu yazır

15:52 / 23-02-2026

Dövlət Agentliyinin sədri vəzifədən azad edilib

15:45 / 23-02-2026

Polkovnikə maraqlı məktub - Fotolar

13:28 / 24-02-2026

Keçmiş rektorun milyonluq mülkləri müsadirə olunub - Siyahı

23:30 / 23-02-2026

Rusiya ABŞ-a İranla bağlı çağırış edib

14:24 / 23-02-2026

Ağdərənin 4 kəndinə köç karvanı gedib - (Yenilənib)

11:55 / 23-02-2026

Prezident bu şəxsləri təltif edib - Siyahı

17:02 / 24-02-2026

Məktəb direktoruna təzyiq altında ərizə yazdırıblar - Fotolar

11:43 / 23-02-2026

Hərbi xidmətə çağırış başlayır

15:59 / 24-02-2026

İcra hakimiyyətinin 43 əməkdaşı vəzifədən azad edilib

21:11 / 23-02-2026

Ramazanın 6-cı günü: dua, imsak və iftar vaxtı

23:40 / 24-02-2026

DTX Gültəkin Hacıbəylinin evində axtarış aparıb - (Yenilənib)

Həftəaşırı rütbə artımı - Akif Cabbarlı yazır
Tarix: 27-02-2020 12:37 | Bölmə: Akif CABBARLI

Şirift ölçüsü:

Həyat etüdləri

Ötən əsrin yetmişinci illərində kəndlərimizdə yaşayan ağsaqqalların “idarənin qabağı” deyilən kimgə yerlərində toplaşdığı çay məclislərinin tələbə qonağı olmağımızın ləzzətini indi də yaşayırıq. Yay tətillərində Qəbələdən savayı digər yerlərə də yolum tez-tez düşərdi. Düzdü, o vaxtlar babat vəzifədə işləyən, yüksək gəlirinə və insafına görə bütün ailəyə əl tutan əmim Ələsgərə yol yoldaşı gərək olanda Sovet İttifaqının say-seçmə şəhərlərini də gəzib-dolaşırdım.

Yayın qızmar günlərinin birində ucqar dağ rayonunun səfalı guşəsinə Bakıdan təşrif buyuran bir neçə ziyalı və tələbə dostlarımla birlikdə ağsaqqalların cəm olduğu kənd çayxanasına baş çəkib həm yanğımızı söndürməyi, həm də hələ xoruz səsi eşitməmiş əhvalatlardan xəbərdar olmağı qərara aldıq. Elə təzəcə oturmuşduq ki, çayxanaya hər kəsin böyük hörmət bəslədiyi Ağaşükür kişi də gəlib çıxdı. Ayağa qalxıb böyük ehtiramla ağsaqqalı öz stolumuza dəvət etdik. Razılığını bildirdi, stul çəkib əyləşdi, əlindəki əsanı da stolun küncünə söykədi. Sonra kəndin ən baməzə sakinlərindən olan aqronom Fəxrəddin də yanımıza gəldi. Pürrəngi çaydan ləzzətlə dadıb şirin söhbətə başladıq.

Fəxrəddin qəfildən ortaya bir sual atdı:

- Ay Ağaşükür kişi, müharibənin odundan-alovundan keçmisən, ayağının birini də oralarda qoyub gəlmisən. O kişilər ki gəlmişdi ha sənin yanına, necə olmuşdu axı?..

- Hə, ay Fəxi, neçə dəfə danışmışam sənə, yenə məni söylədirsən?

- Yox, səncanın, Şurik (kənddə ağsaqqalı bəzən zarafatla belə çağırırdılar), bir də danış, qoy bu cavanlar da eşitsin.

- Belə olmuşdu da, Fəxi. Deməli, Şimali Qafqazda vuruşurdum. Qızğın döyüş gedirdi. Pulemyotumla biçirdim nemesləri, lap çəyirtkə kimi qırılırdılar. İşin şirin yerində arxadan çiynimə kiminsə ağır, sanballı əli oturdu. Çevrilib arxamda kimləri görsəm yaxşıdır – Bığlı ilə Ağanı. Yəni ki, yoldaş Stalinlə Mircəfər Bağırovu. Amma əməliyyatı dayandırmadım, ustav buna yol vermir axı. Müharibənin öz qanunları var, belə şeyləri siz qanmazsınız. Hə, nə isə, Stalin yoldaş qayıdıb dedi ki, Şurik, tı bereqi sebya, tak je nelzya. Ağa da öz dilimizdə məni başa saldı ki, yoldaş Stalin səndən ötrü narahatdır, özünü qoru. Axı, Şimali Qafqaz cəbhəsini sənə arxayınıq. Mən də cavab verdim ki, canım sizə qurbandır, amma mənə mane olmayın, qoyun ürəyim soyuyanadək nemes qırım, sonra söhbətimizi davam etdirərik.

Fəxi dözmədi, tələm-tələsik ortaya bir sual da qovzadı:

- Sonra nə oldu, Şurik, bəs sonra?..

- Sonrası o oldu ki, başımı qatdılar, nemes də o tərəfdən bir güllə vızıldatdı, gəlib sol qıçımın tən yarısını apardı.

Fəxrəddin bic-bic güldü, solaxay bir sual da verdi kişiyə:

- Şurik, sən müharibədə hansı rütbəni daşımısan?

- Mayor olmuşam, bala.

- Axı, keçən həftə leytenant deyirdin, nə oldu, bir həftəyə mayor oldun?

- Ə, get işinlə məşğul ol, gələn həftə sənin acığına polkovnik olacağam.

Ağaşükür kişi bu sözləri zarafatla, yoxsa ciddi dedi, heç birimiz kəsdirə bilmədik. Çayımızı içib dinməz-söyləməz dağılışdıq.

***

“...Şalvarında qırmızı yox, belində də tapançası”

İndi tanış olacağınız əhvalat Sovet İttifaqı dövründə Qəbələdə baş verib. O vaxtlar kəndimizin üzdə olan kişiləri danışmışdılar mənə və hələ də onların üstünə azdan-çoxdan qoyub-qoymadıqlarını dəqiq bilmədiyim hadisənin təfərrüatlarını unutmamışam.

Deməli, qışın oğlan çağında gecə yarısı kolxoz fermasının ərazisindəki ot və küləş tayalarına od düşür. Yanğınsöndürənlər vaxtında gəlsə də, tayalıqda qalaq-qalaq küldən başqa bir saman çöpünün də qalmadığının şahidi olurlar. Rayonun rəhbər işçiləri, hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları, digər müvafiq qurumların nümayəndələri tələm-tələsik özlərini hadisə yerinə çatdırırlar. O vaxtlar belə olaylar çox vaxt sabotaj kimi qələmə verilir, kiminsə kiməsə düşmənçiliyi kimi yozulurdu. Təbii ki, bu yanğının da səbəb və nəticələri ciddi yoxlama və istintaq tələb edirdi. Bunu kənddə hər kəs, xüsusən də kolxoz rəhbərləri dəqiq bilirdi. Odur ki, hamının üzündə bir kədər, pərişanlıq hissi duyulurdu. Bir də ki, yem tayalarının bir gecədə yox olması mal-qaranın qışdan salamat çıxmasını ciddi tərzdə şübhə altında qoyurdu.

Bəli, sübh tezdən rayon mərkəzindən gələnlər və kənd əhli bir nəfər kimi yanğın baş verən ərazidə toplaşmışdı. İlk dindirmələr də elə kösöv kimi qapqara qaralmış yanğın ərazisində başlayır. Milis (o vaxtlar polis belə adlanırdı) rəisi əvvəlcə fermanın gecə qarovulçusunu çağırtdırır. İki yekəpər serjant kəndin dəli-dolu oğlnlarından sayılan zorba, pəhləvan cüssəli Etibarın qolundan yapışıb rəisin yanına gətirirlər. Amma xasiyyətinə bələd olduqlarından bir qarış da geri çəkilmirlər ki, əlindən xəta çıxar. Rəis hirsli-hikkəli baxışları ilə Etibarı süzüb “ə, niyə yandırdın tayaları, kolxozun mal-qarası qışın zalhazalında basıb səni yeməlidi, yoxsa?..” - deyə əlini qaldırıb Etibara tərs bir şapalaq ilişdirmək istəsə də, alınmır. Etibar başını sürətlə yana qovzayır və şillə yanındakı serjantın sifətində partlayır. Bu mənzərə onsuz da pərt vəziyyətdə olan camaatın qanını lap qaraldır. Hər kəs ürəyində fikirləşir ki, Etibar üç il-beş il getdi barmaqlığın dalına. Rəis isə daha dinmir. Bu dəfə onunla yanaşı dayanıb mənzərəni sakitcə seyr edən səliqə-sahmanlı, ucaboy kişi dillənir:

- Ay Etibar, düzünü de, təqsirindən keçərik. Aç de, səni kim öyrədib, bəlkə sədrdən xoşun gəlmir? Eləsə, dəyişərik, çıxar gedər işinin dalınca, kimi də istəsən, yerinə qoyarıq.

Etibar gözünü yumub gül ağzını açır, necə açır:

- Ə, zırrama, sən kimsən axı? Yoldaş naçalniklə özümüz bilərik. İndi şilləsi boşa çıxdı, canı sağ olsun, aparar qoduqluğa salar, orada məsələni çürüdərik. Tayaları mən yandırmamışam, bu işi də naçalnik özü aydınlaşdırar, İnşallah. Sən kimsənsə bilmirəm, get öz işinlə məşğul ol.

Kolxoz sədri tez Etibara yaxınlaşıb qulağına nə isə pıçıldayır. Dostumuz bu dəfə də qabağından yemir.

- Ə, noolar prokuror köməkçisi olanda, gəlsin minsin boynuma. Haradan bilim kimdir axı... Çiynində paqonu yox, şalvarında qırmızısı, belində də tapançası (Etibar bu sözü o vaxt ayrı cür ifadə eləmişdi). Adam kimi geyinsin, bilək dana kimdir, nəçidir, toya-zada gəlməyib ki...

Müəllifin bütün yazıları - Akif CABBARLI

Bütün yazarlar

Ana səhifəyə dön