Venesuela dərsləri - X. Cəfərli yazır
Tarix: 14-02-2019 11:04 | Bölmə: Xəqani CƏFƏRLİ
Venesuela dərsləri

ABŞ başda olmaqla dünyanın əksər ölkələrinin Venesueladakı son prezident seçkilərinin rəsmi qalibini deyil, özünü dövlət başçısı elan edən parlament sədrini ölkənin lideri kimi tanıması dünyada yeni siyasi mərhələnin başlanğıcı kimi izah olunur. Əslində isə dünyada yeni siyası mərhələ bir neçə il öncə başlayıb və Venesuela ətrafında baş verənlər həmin mərhələnin ən diqqətçəkən nəticəsidir.

Ancaq bundan əvvəl də yeni mərhələnin bəzi nəticələri qeydə alınmışdı. Jurnalist Camal Qaşıqcının qətlinə görə dünyanın ən qüdrətli neft sülaləsi Səud ailəsinin legitimliyinin şübhə altına alınması, ən böyük neft ixracatçısı Rusiyaya qarşı sərt sanksiyaların tətbiqi, neft ixracatçısı olan digər ölkələrin əksəriyyətinin rəsmi dairələrinə qarşı tənqid və ittihamların kütləviləşməsi yeni siyasi mərhələnin nəticələrindəndir. Bəs postneft dövrü adlandırılan yeni dövrün bu nəticələri nədən xəbər verir?

Postneft dövründən əvvəlki dövr, yəni neft dövründə Qərb dövlətlərini əsas maraqlandıran amil neft istehsalçılarının ixracatını stabil saxlaması idi. Buna görə də neft istehsal edən ölkələrdə baş verənlərə demokratik dövlətlər göz yummaq məcburiyyətində qalırdılar. İndi isə dünyanın ən zəngin neft ehtiyatına malik olan ölkənin - Venesuelanın neft ixracatına embarqo qoyulur.

Bir zamanlar öz enerji daşıyıcılarını Qərb bazarlarına çıxarmaq üçün təşviq edilən Rusiyaya qarşı bu gün sanksiyalar tətbiq olunur. Bu gün Qərb dövlətləri tamamilə fərqli məsələ - Rusiyanın neft və qaz ixracatının qarşısının alınması üzərində çalışır.

Uzun illər Qərbi ucuz neftlə təmin etmiş Səudiyyə Ərəbistanına qarşı da məsafəli davranış başlanıb. Bütün bunlar postneft dövrünün ilkin nəticələridir. Bundan sonra daha heç bir dövlət Qərbin enerji təhlükəsizliyindəki roluna güvənə blməyəcək. Bu təhlükəsizlik balışının istifadə müddəti artıq keçib. Buna görə də neft istehsalçısı olan ölkələrin kaprizlərinə daha heç kim dözmək istəmir. Həm də bu səbəbdən dünyanın əksər ölkələri, ilk növbədə isə demokratik dövətlər Venesueladakı son prezident seçkilərinin rəsmi qalibini deyil, parlamentin sədrini dövlət başçısı kimi tanıyır. Üstəlik, bununla kifayətlənməyərək Venesuelanın maliyyə qaynaqları dövlət başçısı kimi tanınan parlament sədrinin sərəncamına verilir.

Neft istehsalçısı olan ölkələrin siyasi elitası Venesuela ətrafında baş verənlərdən nəticə çıxarmalıdır. Çünki daha əvvəlki oyun qaydaları keçərli deyil. Keçərli olmaması bir yana, həm də çox təhlükəlidir. Bu səbəbdən neft istehsalçısı olan dövlətlərin siyasi elitası siyasətini tamamilə dəyişməlidir. Əks halda Venesulada baş verənlər fərqli formalarda hər bir neft istehsalçı olan ölkənin başına gələ bilər.

Neft istehsalçısı olan Azərbaycanın siyasi elitası isə Venesuela hadisələrini daha çox diqqətə almalıdır. Çünki Azərbaycanın ərazisinin 20 faizi işğal olunub və bir zamanlar cəlbedici “neft əvəzində torpaq”, - tezisinin xülyadan başqa bir şey olmadığı üzə çıxıb.

Avropanın enerji təhlükəsizliyindəki rolu işğal altındakı ərazilərin boşaldılmasına səbəb olmadı. İndi isə, bir zamanlar ümid etdiyimiz neft əks faktora çevrilir. Azərbaycanın siyasi elitasına daxil olanların Avropadakı sərvətləri ilə bağlı ifşalar da bunun nəticəsidir. Bütün bunlardan nəticə çıxarmayanların taleyi Venesueladakı son prezident seçkisinin qalibi olmağı bacaran, ancaq ölkəsinin təmsilçisinə çevrilə bilməyən Nikolas Maduronun taleyi kimi olacaq.

Reyting.azскачать dle 10.5фильмы бесплатно




Bölməyə aid digər xəbərlər
31-07-2019, 14:06 Xəqani CƏFƏRLİ - İnqilabın baş verəcəyi tarix - Onu əvvəlcədən təyin etmək mümkündürmü?
8-07-2019, 10:46 Xəqani CƏFƏRLİ - Televiziyaların qəbirqazanı - YouTube
26-06-2019, 16:31 Xəqani CƏFƏRLİ - Oliqarxlara qarşı qiyam
12-06-2019, 16:59 Xəqani CƏFƏRLİ - Avtoritar rejimlər üçün geri sayım başlayıb - Politoloq yazır
13-05-2019, 10:21 Xəqani CƏFƏRLİ - Türkiyənin son şansı - X. Cəfərli yazır
7-05-2019, 00:05 Xəqani CƏFƏRLİ - Avrointeqrasiyanın mənfi və müsbət tərəfləri hansılardır?
24-04-2019, 10:15 Xəqani CƏFƏRLİ - Azərbaycan əqli məhsul istehsalı dövrünə hazırdırmı?
14-04-2019, 23:13 Xəqani CƏFƏRLİ - Azərbaycan gənci ali təhsili harada almalıdır?
8-04-2019, 11:30 Xəqani CƏFƏRLİ - Qubad İbadoğlunun tövsiyələrinə sözardı
4-04-2019, 13:34 Xəqani CƏFƏRLİ - Nazarbayevdən sonra növbə kimindir?
17-03-2019, 10:43 Xəqani CƏFƏRLİ - Putin rejimi ilə yeni savaş
10-03-2019, 01:07 Xəqani CƏFƏRLİ - Postsovet adamı və İlon Mask
25-02-2019, 16:12 Xəqani CƏFƏRLİ - 1989-cu ildəki siyasi mənzərənin təkrarı
14-02-2019, 11:04 Xəqani CƏFƏRLİ - Venesuela dərsləri - X. Cəfərli yazır
26-01-2019, 19:17 Xəqani CƏFƏRLİ - Ərdoğanın rişxəndə səbəb olan qərarı
20-08-2018, 13:04 Xəqani CƏFƏRLİ - Ərdoğanın yanlışı
12-02-2018, 22:44 Xəqani CƏFƏRLİ - Estoniya nümunəsi
3-02-2018, 20:35 Xəqani CƏFƏRLİ - “Kreml hesabatı” - Başlanğıc, yoxsa...
28-01-2018, 22:34 Xəqani CƏFƏRLİ - Ərdoğanın Suriya imtahanı
20-01-2018, 00:08 Xəqani CƏFƏRLİ - Moldova zorən müttəfiqlikdən xilas olur
6-01-2018, 15:15 Xəqani CƏFƏRLİ - Prosesin Rusiya, Qafqaz və Yaxın Şərq təhlükəsi
26-12-2017, 10:02 Xəqani CƏFƏRLİ - 2018 - siyasi təlatümlər ili, yoxsa...
11-12-2017, 16:11 Xəqani CƏFƏRLİ - Yeni ilin ilk ayı – Dekabr
4-12-2017, 10:50 Xəqani CƏFƏRLİ - Ermənistanın növbəti hiyləsi
25-11-2017, 14:08 Xəqani CƏFƏRLİ - Devrilmək növbəsi çatmış diktatorlar
20-11-2017, 10:40 Xəqani CƏFƏRLİ - Qaragünlü Zimbabve ağ günə çıxacaqmı?
21-10-2017, 12:47 Xəqani CƏFƏRLİ - Prezidentin qardaşını həbs edən xanım
11-10-2017, 15:45 Xəqani CƏFƏRLİ - “Rusiyanın vicdanı” öldü
5-10-2017, 13:34 Xəqani CƏFƏRLİ - Separatçılığın yeni dalğası
13-03-2017, 11:50 Xəqani CƏFƏRLİ - Neft zənginlərinin qara günləri
4-03-2017, 17:44 Xəqani CƏFƏRLİ - Dəlisov prezident
25-02-2017, 15:53 Xəqani CƏFƏRLİ - Lukaşenko Putin mifini dağıdır
19-02-2017, 14:55 Xəqani CƏFƏRLİ - Trampın ilk itkisi
8-02-2017, 18:36 Xəqani CƏFƏRLİ - Qloballaşmadakı fasilə
30-01-2017, 16:06 Xəqani CƏFƏRLİ - Trampa qarşı ilk qiyam
23-01-2017, 15:46 Xəqani CƏFƏRLİ - Təh­lü­kə­li Tramp döv­rü
17-01-2017, 17:30 Xəqani CƏFƏRLİ - Ərdoğanın savaşı
9-01-2017, 11:57 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiyanı Tramp da xilas edə bilməyəcək
30-12-2016, 16:31 Xəqani CƏFƏRLİ - İllərə bərabər ay
26-12-2016, 15:30 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiyaya dekabr zərbəsi
6-12-2016, 16:29 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiyanın yeni istəyi
30-11-2016, 12:29 Xəqani CƏFƏRLİ - Yeni savaş
21-11-2016, 14:01 Xəqani CƏFƏRLİ - Trampın zədəli qələbəsi
25-10-2016, 17:33 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiyanın Hələb cinayətləri
18-10-2016, 15:03 Xəqani CƏFƏRLİ - Prezidentlərin müqayisəsi
9-10-2016, 17:57 Xəqani CƏFƏRLİ - Sorosun ittihamı
27-09-2016, 17:48 Xəqani CƏFƏRLİ - Şübhəli qələbə
20-09-2016, 22:52 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiya güzəştə gedib?
28-08-2016, 23:04 Xəqani CƏFƏRLİ - Baş nazirin yanlış öncəgörməsi
8-08-2016, 00:29 Xəqani CƏFƏRLİ - Rusiyanın taleyi Suriyada həll olunur

{sape_links}{sape_article}